Όλα τα Μαθησιακά Αντικείμενα right arrow icon Συλλογή Library & Information Centre of the University of Patra Library and Information Centre of Patras Uni #2

ΜΑΘΗΣΙΑΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ

ΤΑ ΚΑΦΕΝΕΙΑ ΤΗΣ ΠΑΛΙΑΣ ΑΘΗΝΑΣ

Μετάβαση στη σελίδα του αντικειμένου στον πάροχο

ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΩ

ΜΟΙΡΑΖΟΜΑΙ

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

ΤΙΤΛΟΣ

Τα καφενεία της παλιάς Αθήνας

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ

Κείμενο του δημοσιογράφου, φιλόλογου και πολιτικού Θ. Α. Βελλιανίτη στο Ημερολόγιο Σκόκου, του έτους 1893. Ο Θεόδωρος Βελλιανίτης αναφέρεται στα καφενεία της παλιάς Αθήνας και στην αίγλη με την οποία αυτά περιβάλλονταν. Ο συγγραφέας αναφέρει ότι τα καφενεία αυτά ήταν μέρη, όπου άνθιζε ο πολιτικός λόγος και ουσιαστικά ήταν χώροι διαμόρφωσης και ζύμωσης της κοινής γνώμης. Σταδιακά όμως τα καφενεία αυτά, υπό το βάρος της φθοράς του χρόνου και με την αλλαγή των πολιτικών και κοινωνικών συνθηκών, οδηγήθηκαν σε παρακμή και έπαυσαν τη λειτουργία τους. Τα νέα καφενεία που τα αντικατέστησαν ήταν πολυτελέστερα αλλά τους έλειπε ο παλμός και η ψυχή που χαρακτήριζαν τα πρώτα. Ουσιαστικά η αλλαγή αυτή σηματοδοτούσε την απαρχή μιας νέας εποχής για την Αθήνα αλλά και για την Ελλάδα γενικότερα. Το Ημερολόγιο του Κωνσταντίνου Σκόκου ήταν το δημοφιλέστερο λογοτεχνικό έντυπο της εποχής του και στις σελίδες του φιλοξενήθηκαν τα πιο αξιόλογα ονόματα της σύγχρονής του ελληνικής λογοτεχνίας. Το τελευταίο του... Κείμενο του δημοσιογράφου, φιλόλογου και πολιτικού Θ. Α. Βελλιανίτη στο Ημερολόγιο Σκόκου, του έτους 1893. Ο Θεόδωρος Βελλιανίτης αναφέρεται στα καφενεία της παλιάς Αθήνας και στην αίγλη με την οποία αυτά περιβάλλονταν. Ο συγγραφέας αναφέρει ότι τα καφενεία αυτά ήταν μέρη, όπου άνθιζε ο πολιτικός λόγος και ουσιαστικά ήταν χώροι διαμόρφωσης και ζύμωσης της κοινής γνώμης. Σταδιακά όμως τα καφενεία αυτά, υπό το βάρος της φθοράς του χρόνου και με την αλλαγή των πολιτικών και κοινωνικών συνθηκών, οδηγήθηκαν σε παρακμή και έπαυσαν τη λειτουργία τους. Τα νέα καφενεία που τα αντικατέστησαν ήταν πολυτελέστερα αλλά τους έλειπε ο παλμός και η ψυχή που χαρακτήριζαν τα πρώτα. Ουσιαστικά η αλλαγή αυτή σηματοδοτούσε την απαρχή μιας νέας εποχής για την Αθήνα αλλά και για την Ελλάδα γενικότερα. Το Ημερολόγιο του Κωνσταντίνου Σκόκου ήταν το δημοφιλέστερο λογοτεχνικό έντυπο της εποχής του και στις σελίδες του φιλοξενήθηκαν τα πιο αξιόλογα ονόματα της σύγχρονής του ελληνικής λογοτεχνίας. Το τελευταίο του τεύχος κυκλοφόρησε το 1918, τριάντα τρία χρόνια μετά από την έναρξη της κυκλοφορίας του, ενώ το αναγνωστικό κοινό του δεν περιοριζόταν στην Αθήνα και στον τότε μικρό ελλαδικό χώρο αλλά επεκτεινόταν σε όλη την ελληνική διασπορά. Οι συνθήκες που διαμορφώθηκαν μετά τον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο οδήγησαν στη διακοπή της κυκλοφορίας του περιοδικού, γιατί ήταν πλέον "μια περιττή πολυτέλεια" για τη χώρα. Περισσότερα Λιγότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ

Το παρόν μαθησιακό αντικείμενο μπορεί να χρησιμοποιηθεί κατά τη διδασκαλία του μαθήματος της Ιστορίας, ώστε οι μαθητές να γνωρίσουν μια πτυχή της καθημερινής ζωής της Αθήνας, στα τέλη του 19ου αιώνα. Η γλαφυρή περιγραφή του κειμένου θα έδινε το έναυσμα στους μαθητές να αναζητήσουν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των καφενείων της πρωτεύουσας και να συνειδητοποιήσουν τον ρόλο που διαδραμάτισαν στη ζωή των Αθηναίων της εποχής εκείνης ως χώροι πολιτικών ζυμώσεων και συναθροίσεων. Επίσης, συστήνεται οι μαθητές να προβούν σε σύγκριση με τη σημερινή εποχή και να περιγράψουν τη μορφή που έχουν τα σύγχρονα καφενεία. Προτείνεται να αναζητήσουν ονομασίες παλιών αλλά και σύγχρονων καφενείων ή σύγχρονων νεανικών καφενείων, των λεγόμενων καφέ. Μέσα στο κείμενο του Θ. Βελλιανίτη αναφέρονται τα ονόματα γνωστών καφενείων της εποχής, όπως το «Καφενείον, Η Ωραία Ελλάς», «Το πράσινο δενδρί», «Το Παυσίλυπον» και ο «Κήπος του Κλαυθμώνος». Στη συνέχεια, οι μαθητές θα μελετήσουν τις ονομασίες και θα τις σχολιάσ... Το παρόν μαθησιακό αντικείμενο μπορεί να χρησιμοποιηθεί κατά τη διδασκαλία του μαθήματος της Ιστορίας, ώστε οι μαθητές να γνωρίσουν μια πτυχή της καθημερινής ζωής της Αθήνας, στα τέλη του 19ου αιώνα. Η γλαφυρή περιγραφή του κειμένου θα έδινε το έναυσμα στους μαθητές να αναζητήσουν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των καφενείων της πρωτεύουσας και να συνειδητοποιήσουν τον ρόλο που διαδραμάτισαν στη ζωή των Αθηναίων της εποχής εκείνης ως χώροι πολιτικών ζυμώσεων και συναθροίσεων. Επίσης, συστήνεται οι μαθητές να προβούν σε σύγκριση με τη σημερινή εποχή και να περιγράψουν τη μορφή που έχουν τα σύγχρονα καφενεία. Προτείνεται να αναζητήσουν ονομασίες παλιών αλλά και σύγχρονων καφενείων ή σύγχρονων νεανικών καφενείων, των λεγόμενων καφέ. Μέσα στο κείμενο του Θ. Βελλιανίτη αναφέρονται τα ονόματα γνωστών καφενείων της εποχής, όπως το «Καφενείον, Η Ωραία Ελλάς», «Το πράσινο δενδρί», «Το Παυσίλυπον» και ο «Κήπος του Κλαυθμώνος». Στη συνέχεια, οι μαθητές θα μελετήσουν τις ονομασίες και θα τις σχολιάσουν, επισημαίνοντας διαφορές στις αντιλήψεις ανάμεσα στο σήμερα και το χθες. Επιπλέον, προτείνεται να διερευνηθεί ο ρόλος της πολιτικής στην καθημερινή ζωή του Έλληνα από τα αρχαία χρόνια μέχρι σήμερα. Επίσης, θα πρέπει να διευκρινιστεί ότι τα καφενεία ήταν παράλληλα χώροι ψυχαγωγίας και διασκέδασης. Οι μαθητές θα αναζητήσουν σημερινούς τρόπους ψυχαγωγίας και θα εντοπίσουν πως διαφοροποιούνται οι σύγχρονοι από τους παραδοσιακούς. Ένα στοιχείο που πρέπει να επισημανθεί είναι ότι στα παραδοσιακά καφενεία του 19ου αιώνα σύχναζαν μόνο οι άνδρες και όχι οι γυναίκες. Οι μαθητές μέσω σύγκρισης με τη σημερινή εποχή θα καταλήξουν σε συμπεράσματα για τη διαφοροποίηση του ρόλου της γυναίκας μέσα στην πάροδο των αιώνων και θα αντιληφθούν ότι η θέση της γυναίκας έχει βελτιωθεί, τουλάχιστον σε πολλές χώρες. Το φεμινιστικό κίνημα απέδωσε καρπούς και η ισότητα των δύο φύλων είναι μια μάχη που δεν έχει λήξει οριστικά αλλά που καθημερινά κερδίζει έδαφος απέναντι σε παλιές νοοτροπίες και προκαταλήψεις. Ακόμα, το παρόν μαθησιακό αντικείμενο θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί κατά τη διδασκαλία του μαθήματος της Νεοελληνικής Γλώσσας με σκοπό να αναγνωστεί το κείμενο ή τουλάχιστον κάποια αποσπάσματά του στη γλώσσα της εποχής εκείνης. Με τον τρόπο αυτό οι μαθητές θα αντιλαμβάνονταν τα διαφορετικά στάδια από τα οποία διήλθε η ελληνική γλώσσα, μέχρι να αποκτήσει τη σημερινή της μορφή. Τέλος, το συγκεκριμένο κείμενο θα μπορούσε να αξιοποιηθεί στο μάθημα της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας με σκοπό την εύρεση των ιδεολογικών στοιχείων που απορρέουν από την περιγραφή του συγγραφέα. Συμπερασματικά θα λέγαμε ότι, επειδή το συγκεκριμένο αντικείμενο παρουσιάζει πολλές πτυχές και προεκτάσεις, θα ήταν προτιμότερο να μελετηθεί διαθεματικά με τη βοήθεια του μαθήματος της Ιστορίας, της Νεοελληνικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας ή μέσα στο πλαίσιο ενός σχεδίου εργασίας (project). Με τον τρόπο αυτό θα μελετηθεί πολύπλευρα και θα αποφευχθεί ο κατακερματισμός της γνώσης. Περισσότερα Λιγότερα

ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΚΑΡΤΕΛΑΣ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ

http://photodentro.edu.gr/cultural/r/8526/4764

ΛΕΞΕΙΣ ΚΛΕΙΔΙΑ

Ημερολόγιο Σκόκου Θεόδωρος Βελλιανίτης Χώροι συγκεντρώσεων

ΣΤΟΧΕΥΟΜΕΝΟ ΚΟΙΝΟ

ΣΕ ΠΟΙΟΝ ΑΠΕΥΘΥΝΕΤΑΙ

μαθητής, εκπαιδευτικός

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΒΑΘΜΙΔΑ / ΕΠΙΠΕΔΟ

γυμνάσιο, γενικό λύκειο

ΤΥΠΙΚΟ ΕΥΡΟΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

12-15 , 15-18 , 18-20

ΓΛΩΣΣΑ ΣΤΟΧΕΥΟΜΕΝΟΥ ΚΟΙΝΟΥ

ελληνικά

ΤΕΧΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ

Φορέας χρηματοδότησης: Βιβλιοθήκη & Κέντρο Πληροφόρησης Παν/μιου Πατρών
Χρηματοδότηση: ίδιοι πόροι/άλλη πηγή χρηματοδότησης

ΠΛΑΙΣΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ ΜΕΤΑΔΕΔΟΜΕΝΩΝ

έργο / πράξη: ΨΗΦΙΑΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Π61-ΥΠΠΕΘ)

ΨΗΦΙΑΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Π61-ΥΠΠΕΘ)
Φορέας χρηματοδότησης: ΥΠΠΕΘ
Χρηματοδότηση: Ε.Ε. (ΕΚΤ) και Ελληνικό Δημόσιο
Πλαίσιο χρηματοδότησης: ΕΠ ΕΔΒΜ, ΕΣΠΑ 2007-2013
Διάρκεια: 2010-2015
Ανάδοχος (έργου / πράξης): ΥΠΠΕΘ (Ε.Δ. ΕΣΠΑ)
Επιστημονική και διοικητική εποπτεία έργου / πράξης (υπεύθυνος / συντονιστής έργου / πράξης): Μαίρη Κριάρη
Φορείς υλοποίησης: ΥΠΠΕΘ (Ε.Δ. ΕΣΠΑ), ΙΕΠ, ΕΚ ΑΘΗΝΑ (ΙΕΛ)

υποέργο: Υποέργο 12: Παιδαγωγικός Μετασχολιασμός Ψηφιακού Υλικού Πολιτισμικού Περιεχομένου

Υποέργο 12: Παιδαγωγικός Μετασχολιασμός Ψηφιακού Υλικού Πολιτισμικού Περιεχομένου
Ανάδοχος υποέργου: ΙΕΠ
Υπεύθυνος / συντονιστής υποέργου: Δρ. Θεοδόσιος Τσαπέλας
Φορέας παρακολούθησης και παραλαβής υποέργου: ΥΠΠΕΘ (Ε.Δ. ΕΣΠΑ)

ΑΛΛΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ

ΓΛΩΣΣΑ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΥ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ

ελληνικά

ΤΥΠΟΣ ΔΙΑΔΡΑΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

αφηγηματικό

ΕΥΡΟΣ ΚΑΛΥΨΗΣ (ΧΡΟΝΙΚΗ, ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ Η' ΑΛΛΗ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗ)

1893 μ.Χ.

ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΕΛΙΔΑΣ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ ΣΤΟΝ ΠΑΡΟΧΟ

https://kosmopolis.library.upatras.gr/index.php/hmerologio_skokou/article/view/71056

ΣΦΡΑΓΙΔΕΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ

Βιβλιοθήκη & Κέντρο Πληροφόρησης Παν. Πατρών (Βιβλιοθήκη & Κέντρο Πληροφόρησης Παν. Πατρών)

ΣΦΡΑΓΙΔΕΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΜΕΤΑΔΕΔΟΜΕΝΩΝ

ΙΕΠ (ΦΩΤΟΔΕΝΤΡΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ-ΜΕΤΑΔΕΔΟΜΕΝΑ (ΙΕΠ))

ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΤΑΞΗ

Ιστορία > Νεότερη και Σύγχρονη Ιστορία (19ος-20ός αι.) > Κοινωνία και καθημερινή ζωή ( Τα καφενεία στην παλιά Αθήνα ήταν χώροι συνάθροισης των πολιτών και πολιτικών ζυμώσεων. Σε αυτά συγκεντρώνονταν μόνο οι άντρες, σύμφωνα με τα κοινωνικά πρότυπα της εποχής, ανέλυαν την πολιτική κατάσταση της χώρας και αναζητούσαν λύσεις στα προβλήματα του τόπου. Άλλωστε οι συζητήσεις αναφορικά με τα πολιτικά ζητήματα ενδιέφεραν ανέκαθεν τους Έλληνες. Αυτό που αλλάζει μέσα στους αιώνες είναι ο τόπος συγκέντρωσης, από την αρχαία αγορά στα παραδοσιακά καφενεία του 19ου αιώνα. Σταδιακά στους χώρους αυτούς θα εισέλθουν και οι γυναίκες, ύστερα από τις κατακτήσεις του φεμινιστικού κινήματος. - Χώροι συγκέντρωσης, πολιτικών συζητήσεων και ψυχαγωγίας, ισότητα των δύο φύλων, αλλαγή αντιλήψεων )
Νέα Ελληνική Γλώσσα > Λεξιλόγιο - Σημασιολογία > Λαϊκές και λόγιες λέξεις ( Η μελέτη ενός κειμένου γραμμένου στην καθαρεύουσα θα δώσει την ευκαιρία στους μαθητές να έλθουν σε επαφή με μια μορφή της ελληνικής γλώσσας που πλέον δεν χρησιμοποιείται. Οι μαθητές θα γνωρίσουν μια λόγια μορφή της ελληνικής γλώσσας, που προτάθηκε προς χρήση από τον Αδαμάντιο Κοραή τον 18ο αιώνα και ήταν σε ευρεία χρήση κατά τον 19ο και 20ό αιώνα, μέχρι το 1976. Ο τότε Υπουργός Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων, Γεώργιος Ράλλης, καθιέρωσε τη χρήση της νεοελληνικής δημοτικής γλώσσας στο εκπαιδευτικό σύστημα και στη δημόσια διοίκηση. - καθαρεύουσα, Αδαμάντιος Κοραής, Γεώργιος Ράλλης )
Νεοελληνική Λογοτεχνία > Θέματα > Πόλη και πολίτης ( Μέσα από το συγκεκριμένο κείμενο προκύπτουν στοιχεία της καθημερινής ζωής της Αθήνας του 19ου αιώνα. Η ζωή των Ελλήνων είναι συνυφασμένη με την πολιτική και τις πολιτικές συζητήσεις από αρχαιοτάτων χρόνων. Ποια ιδεολογικά στοιχεία απορρέουν από το κείμενο και πώς θα περιγράφαμε την Αθήνα της εποχής; - καφενεία, πολιτική )

ΤΥΠΟΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΥ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ

κείμενο

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ

γνωστική προσέγγιση > συνεργατική μάθηση
γνωστική προσέγγιση > διερευνητική μάθηση

ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΣ ΣΤΟΧΟΣ

γνωστικός > γνώση > μετα-γνωστικός
γνωστικός > διεργασία > να σκέφτονται κριτικά και δημιουργικά
συναισθηματικός > να διαμορφώνουν και να ακολουθούν ένα σύστημα αξιών
ψυχοκινητικός > να προσαρμόζονται και να δρουν δημιουργικά

ΣΥΛΛΟΓΕΣ ΟΠΟΥ ΕΜΦΑΝΙΖΕΤΑΙ

Library and Information Centre of Patras Uni #2

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ & ΣΥΝΕΙΣΦΟΡΑ

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ / ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗΣ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ

Υπεύθυνος / συντονιστής υποέργου: Δρ. Θεοδόσιος Τσαπέλας

Δημιουργία πρωτότυπου έργου : Θ. Α. Βελλιανίτης

Συντονιστής / επιστημονικός υπεύθυνος μεταδεδομένων : Ψυχογυιού Ευαγγελία

Δημιουργία : Μποζίνη Θεοδώρα

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ / ΕΠΙΜΕΛΕΙΑΣ ΜΕΤΑΔΕΔΟΜΕΝΩΝ