Στη σύγχρονη διδασκαλία θεωρείται πολύ σημαντικό, μεταξύ των άλλων, οι μαθητές[1] να παράγουν γραπτό/ προφορικό κείμενο. Για να είναι αποτελεσματική η διδασκαλία, θα πρέπει οι μαθητές να εξασκηθούν στις πρακτικές γραμματισμού, δηλαδή, να καλλιεργήσουν την ικανότητά τους να παράγουν, να κατανοούν και να διακινούν διάφορα κειμενικά είδη με αποτέλεσμα να εξελιχθούν ακαδημαϊκά, επαγγελματικά και κοινωνικά (Harmer, 2004).

Το σύγχρονο σχολείο αντιμετωπίζει το μαθητικό πληθυσμό ως ίδιο και όμοιο (Tomlinson, 2015), παρότι αυτός διαφέρει π.χ. ως προς τις ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες, τη γλώσσα, την κουλτούρα, τη θρησκεία, το μαθησιακό προφίλ, την ετοιμότητα, τα ενδιαφέροντα και τα μαθησιακά στιλ. Για αυτό, σημαντικό είναι ο σχεδιασμός της διδασκαλίας να γίνει με γνώμονα τις πρότερες γνώσεις, τα ενδιαφέροντα, τις εκπαιδευτικές ιδιαιτερότητες και τα διαφορετικά μαθησιακά στιλ (Παντελιάδου και Φιλιππάτου, 2013˙ Βαλιαντή και Νεοφύτου, 2017), εξ ου το παρόν διδακτικό σενάριο δομείται εντός του θεωρητικού πλαισίου της διαφοροποιημένης διδασκαλίας.

Σύμφωνα με τη θεωρία της διαφοροποιημένης διδασκαλίας, θα πρέπει να είναι δεκτή και υπολογίσιμη η ποικιλομορφία των μαθητών, οπότε θα πρέπει να προωθείται η εκμάθηση, στηριζόμενη στη διαφορετικότητα (Tomlinson, 2010). Με τον όρο «διαφοροποίηση» εννοείται «η διαδικασία προσαρμογής των μαθησιακών στόχων, των καθηκόντων, των δραστηριοτήτων, των πηγών στις ατομικές ανάγκες, το στυλ μάθησης, το ρυθμό, το ιστορικό μάθησης και τη συνολική βιογραφία του κάθε και όλων των μαθητών» (Κουτσελίνη & Αγαθαγγέλου, 2018, σελ. 11). Επίσης,  σημαντικό είναι να γίνεται προσαρμογή της διδασκαλίας και χρήση κατάλληλων πρακτικών και μεθόδων διδασκαλίας και αξιολόγησης (Αργυρόπουλος, 2013). Θα πρέπει να εξασφαλιστεί η ενεργητική συμμετοχή των μαθητών, η αξιολόγηση των αναγκών, των ενδιαφερόντων και των εμπειριών τους, και να γίνει διαμόρφωση του μαθησιακού περιβάλλοντος (Νικολαϊρίζη, 2013), εφόσον ο δάσκαλος αναμένεται να αξιολογήσει την ετοιμότητα του μαθητή με διάφορα μέσα, να «διαβάζει» και να ερμηνεύει στοιχεία του μαθητή σχετικά με τα ενδιαφέροντα του και τις μαθησιακές του προτιμήσεις, αλλά και να δημιουργεί ποικιλία από τρόπους για να συλλέξουν οι μαθητές του τις πληροφορίες και ιδέες, να αναπτύσσει ποικίλους τρόπους που οι μαθητές του θα μπορούν να εξερευνήσουν και να κατακτήσουν έννοιες, να παρουσιάζουν ποικίλα μέσα, μέσω των οποίων οι μαθητές θα μπορούν να εκφραστούν και να επεκτείνουν την αποκτηθείσα γνώση (Tomlinson, 2015, σελ. 39-40).

Παράλληλα, οι δραστηριότητες που θα λάβουν χώρα στο παρόν διδακτικό σενάριο παραγωγής και ερμηνείας προφορικού/γραπτού κειμένου συνδέονται με το θεωρητικό υπόβαθρο των πολυγραμματισμών. Ειδικότερα,

• οι δραστηριότητες συλλογής και ταξινόμησης ιδεών της φάσης του προ-συγγραφικού / προ-ομιλητικού σταδίου εντάσσονται, κυρίως, στη φάση της τοποθετημένης πρακτικής. Κατ’ αυτή, αρχικά έχει γίνει αρχική αξιολόγηση των ενδιαφερόντων και των αναγκών των μαθητών, ώστε να προχωρήσει η μαθησιακή διαδικασία, λαμβάνοντας υπόψη την προηγούμενη γνώση, τις ανάγκες και τα ενδιαφέροντα τους. Οι μαθητές αναλαμβάνουν ενεργό ρόλο στη μαθησιακή διαδικασία, εφόσον ορίζουν οι ίδιοι το θέμα της συνέντευξης και θα εμπλακούν σε διαδικασίες συλλογής και διαχείρισης πληροφοριών, χωρίς συστηματική και σκόπιμη διδακτική παρέμβαση από τον εκπαιδευτικό. Στόχος: η καλλιέργεια δεξιοτήτων ιεράρχησης των βασικών χαρακτηριστικών κειμένων, όπως η συνέντευξη, ώστε να συγκριθούν σε μετέπειτα φάση με τα χαρακτηριστικά μιας ανάρτησης σε podcast (π.χ. το γράμμα του Σταύρου Θεοδωράκη σε ένα φοβισμένο 16αρη). Εδώ, οι μαθητές αναμένεται να καλλιεργήσουν συγκεκριμένες δεξιότητες, μέσω συστηματικής διδασκαλίας στο πλαίσιο της πρόσληψης κειμένων, ώστε στο τέλος της μαθησιακής διαδικασίας να έχουν κατακτήσει τα βασικά χαρακτηριστικά μιας συνέντευξης και να μπορούν να συγκρίνουν το συγκεκριμένο κειμενικό είδος με ένα άλλου είδους κείμενο, όπως η επιστολή, που ήδη έχουν διδαχθεί.
• Στη συνέχεια, οι δραστηριότητες αυτές συνδέονται και με τη φάση της κριτικής πλαισίωσης, εφόσον οι μαθητές συμμετέχουν σε διαδικασίες διαχείρισης και αξιολόγησης πληροφοριών. Με αυτόν τον τρόπο, αναμένεται να αξιοποιήσουν τις γνώσεις που έχουν ήδη αποκτήσει στο πλαίσιο της διδασκαλίας της πρόσληψης κειμένων, με στόχο να διακρίνουν τα βασικά ή και κατάλληλα  χαρακτηριστικά για τη συνέντευξη που θα σχεδιάσουν.
• Κατά το μετασυγγραφικό στάδιο που θα συνδεθεί με τη προτέρα φάση της κριτικής πλαισίωσης, οι μαθητές αξιολογούν τις επιλογές τους ως προς το ύφος, τη γλώσσα, τον πομπό και το δέκτη του μηνύματος, το κειμενικό είδος της συνέντευξης που καλούνται να δώσουν ή να πάρουν, λαμβάνοντας υπόψη τους το επικοινωνιακό και κοινωνικοπολιτισμικό περικείμενο, λειτουργώντας ως μέρος του συνόλου της ομάδας και της τάξης.
• Στο πλαίσιο του προ-συγγραφικού σταδίου, εφαρμόζεται η ανοιχτή διδασκαλία, με τον εκπαιδευτικό να καθοδηγεί και να παροτρύνει τους μαθητές του ως προς τις επιλογές τους. Παράλληλα, οι μαθητές θα κάνουν χρήση της Πύλης για την Ελληνική Γλώσσα και τα σώματα κειμένων, όπου θα έχουν πρόσβαση σε συγκεκριμένα ηλεκτρονικά κείμενα.
• Κατά το συγγραφικό  στάδιο, οι μαθητές επεξεργάζονται πληροφορίες από τα ως άνω κείμενα, που τους δίνονται και σε φωτοτυπία, ώστε να αξιοποιήσουν όσα έμαθαν για να παραγάγουν μια συνέντευξη, με παίξιμο ρόλων. Θα δημιουργήσουν έναν πίνακα ελέγχου (rubrica) για την παραγωγή και αξιολόγηση της συνέντευξης που θα παρουσιάσουν στην ολομέλεια της τάξης προς αξιολόγηση.
• Κατά το μετασυγγραφικό στάδιο που ακολουθεί, γίνεται αυτοαξιολόγηση και ετεροαξιολόγηση που μαζί με την προηγούμενη φάση συνδέονται με τη μετασχηματιστική πρακτική

Σκεπτικό του σεναρίου / Αιτιολόγηση των επιλογών

Επειδή θεωρούμε ότι είναι σημαντικό να αξιοποιηθούν τα ενδιαφέροντα, οι προτιμήσεις και η εμπειρία των μαθητών κατά τη μαθησιακή διαδικασία, καθώς και η ενεργή εμπλοκή τους σε εκπαιδευτικές δραστηριότητες που θα δομήσουν τη νέα γνώση πάνω στην ήδη υπάρχουσα, έγινε επιλογή ενός κειμενικού είδους, όπως η συνέντευξη, με εστίαση σε αθλητικό γεγονός που τυς ενδιαφέρει. Το σενάριο αυτό βασισμένο στη διαφοροποίηση και την ολιστική προσέγγιση, επιδιώκει να δώσει στους μαθητές την δυνατότητα να παίξουν υπεύθυνο ρόλο στην μάθησή τους, να εκφραστούν, να ερευνήσουν, αξιοποιώντας πηγές στο διαδίκτυο, να μελετήσουν εκτεταμένα κείμενα, να κατακτήσουν νέες έννοιες (συνέντευξη) και να παράγουν ομαδοσυνεργατικά προφορικό/γραπτό κείμενο σε θέμα της αρεσκείας τους. Επίσης, θα αξιολογήσουν και θα επιλέξουν γλωσσικούς τύπους (πρόσωπα, χρόνοι και εγκλίσεις) για να εκφράσουν τη σκέψη τους και να μεταδώσουν το μήνυμά τους. Τέλος, η κριτική τους αντίληψη θα καλλιεργηθεί, αφού θα κληθούν να προβούν σε αξιολόγηση του προϊόντος στην ομάδα και στην ολομέλεια της τάξης, αυτο/ετερο-αξιολογώντας αυτό.

Πρωτοτυπία – Καινοτομία

Η αξιοποίηση της εμπειρίας και των ενδιαφερόντων των μαθητών κατά τη μαθησιακή διαδικασία σε ένα ετερόκλητο σύνολο, όπως είναι η σύγχρονη τάξη, από μόνο του είναι σημαντικό, όπως και η προσέγγιση του θέματος, οι παιδαγωγικές αρχές στις οποίες βασίζεται, οι στρατηγικές που αξιοποιούνται, ώστε να επιτευχθούν οι στόχοι που τέθηκαν.

Προστιθέμενη αξία

Κατά τη μαθησιακή διαδικασία και στα πλαίσια του παρόντος σεναρίου, οι μαθητές θα ενεργοποιηθούν, θα επιλέξουν το θέμα της εργασίας τους, θα διερευνήσουν, θα συνεργαστούν, θα δημιουργήσουν, θα επικοινωνήσουν την γνώση και τη σκέψη τους στην ομάδα και στην τάξη, θα συγκρίνουν, θα αξιολογήσουν και θα αξιολογηθούν, έχοντας οι ίδιοι θέσει τους όρους της επιτυχημένης προσπάθειας.

Γνωστικά – διδακτικά προβλήματα

Η τυπική διδασκαλία με τη δασκαλοκεντρική της μορφή δε μπορεί να προσφέρει στον μαθητή την ευκαιρία να εμπλακεί στη μαθησιακή διαδικασία,επειδή του αρέσει, τον ευχαριστεί, του δίνει κίνητρο να συμμετάσχει, να επιλέξει και να δημιουργήσει. Δεν λαμβάνεται, συνήθως, υπόψη η εμπειρία και τα ενδιαφέροντά του. Συνεπώς, με το διδακτικό αυτό σενάριο δίνεται ώθηση στον μαθητή να αναλάβει ενεργό ρόλο στη μάθησή του, να ευχαριστηθεί και να διασκεδάσει, εξερευνώντας και μαθαίνοντας να χρησιμοποιεί ένα νέο κειμενικό είδος, όπως η συνέντευξη.

Παιδαγωγική προσέγγιση και στρατηγικές

Κατά τη διάρκεια της μαθησιακής διαδικασίας και στα πλαίσια του διδακτικού αυτού σεναρίου επιδιώκεται : α) η ολιστική προσέγγιση της γλώσσας ως ενιαίο σύνολο (λεξιλόγιο, γραμματική, κείμενο), β) η διαφοροποίηση ως προς το περιεχόμενο, τη διαδικασία, τα προϊόντα μάθησης και το μαθησιακό περιβάλλον, με βάση την ετοιμότητα, τα ενδιαφέροντα και το προφίλ των μαθητών/-τριών (τον προσωπικό τρόπο και ρυθμό μάθησης, τα ξεχωριστά βιώματα, το πολιτισμικό υπόβαθρο, κ.ά.), γ) η ανακαλυπτική, συνεργατική και δραστηριοκεντρική μάθηση, μέσω της δημιουργίας καταστασιακών περιβαλλόντων για τη διασφάλιση της συμμετοχής των μαθητών/-τριών στην εκπαιδευτική πράξη, δ) η δημιουργική αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων (ψηφιακό και πολυτροπικό υλικό, σώματα κειμένων κ.ά.) στη γλωσσική διδασκαλία.

 

Παιδαγωγική προσέγγιση

Το παρόν διδακτικό σενάριο συμβαδίζει με το Πρόγραμμα Σπουδών για την Α΄ Γυμνασίου (ΙΕΠ, 2022), εφόσον στηρίζεται στις ακόλουθες αρχές:

• Ολιστική προσέγγιση της γλώσσας. Η γλώσσα αντιμετωπίζεται ως ενιαίο σύνολο (λεξιλόγιο, γραμματική, κείμενο) και η διδασκαλία της στοχεύει στην απόκτηση τόσο της επικοινωνιακής ευχέρειας, όσο και της γλωσσικής ακρίβειας.
• Διαφοροποιημένη διδασκαλία ως προς το περιεχόμενο, τη διαδικασία, τα προϊόντα μάθησης και το μαθησιακό περιβάλλον, με βάση την ετοιμότητα, τα ενδιαφέροντα και το προφίλ των μαθητών/-τριών (τον προσωπικό τρόπο και ρυθμό μάθησης, τα ξεχωριστά βιώματα, το πολιτισμικό υπόβαθρο κ.ά.).
• Μαθητοκεντρική προσέγγιση, με έμφαση στην ανακαλυπτική, συνεργατική και δραστηριοκεντρική μάθηση, μέσω της δημιουργίας καταστασιακών περιβαλλόντων για τη διασφάλιση της συμμετοχής των μαθητών/-τριών στην εκπαιδευτική πράξη.
• Δημιουργική αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων (ψηφιακό και πολυτροπικό υλικό, σώματα κειμένων κ.ά.) στη γλωσσική διδασκαλία.

 

Διδακτικό μοντέλο

Το σενάριο βασίζεται γενικά στην κοινωνική πολιτισμική οικοδόμηση της γνώσης και ειδικά στη διαφοροποιημένη διδασκαλία και την ολιστική προσέγγιση της γλώσσας.

Διδακτικές στρατηγικές / τεχνικές

Εφαρμόστηκαν οι εξής μαθησιακές και διδακτικές μέθοδοι:

• καθοδηγούμενη ανακάλυψη
• καταιγισμός ιδεών
• ανακαλυπτική μάθηση
• συνεργατική και δραστηριοκεντρική μάθηση, μέσω της δημιουργίας καταστασιακών περιβαλλόντων για τη διασφάλιση της συμμετοχής των μαθητών

Το διδακτικό αυτό σενάριο πραγματοποιείται σε τρία στάδια εφαρμογής: το προ-συγγραφικό / ομιλητικό, το κυρίως συγγραφικό, και το μετα-συγγραφικό.

Στοχευόμενο κοινό (ομάδα-στόχος ή σε ποιους απευθύνεται)

Απευθύνεται σε μαθητές της Α΄ Γυμνασίου. Ωστόσο, μπορεί να αξιοποιηθεί και στις υπόλοιπες τάξεις.

Βαθμίδα Εκπαίδευσης

γυμνάσιο

Τάξη

Α' Γυμνασίου

Ηλικιακή ομάδα

Από 13   Έως 15

Γλώσσα στοχευόμενου κοινού

ελληνικά

Εκτιμώμενος χρόνος υλοποίησης σεναρίου (διάρκεια)

μεσαία διάρκεια: από 4 ώρες έως 1 μήνα

Απαιτούμενος χρόνος υλοποίησης του σεναρίου: πέντε ώρες. Εξ αυτών, τέσσερις ώρες (4) στην τάξη και μια (1) στο εργαστήριο πληροφορικής.

Χώρος υλοποίησης

Το διδακτικό σενάριο υλοποιείται στην τάξη και στο εργαστήριο πληροφορικής.

Ενορχήστρωση τάξης

Οι μαθητές θα λειτουργήσουν ατομικά, ομαδικά και στην ολομέλεια της τάξης.

Οργάνωση τάξης / διδασκαλίας

Αρχικά, οι μαθητές εμπλέκονται σε συζήτηση σχετικά με το νέο κειμενικό είδος και εκφράζουν τις απόψεις τους, συμπληρώνουν ένα φύλλο εργασίας σχετικά με τις γνώσεις και τα "θέλω" τους και παρακολουθούν και σχολιάζουν τη συνέντευξη ενός γνωστού αθλητή στο youtube. Στη συνέχεια, συζητούν και καταγράφουν τα χαρακτηριστικά του νέου κειμενικού είδους με βάση τις γνώσεις που είχαν ή απόκτησαν κατά την εξέλιξη του μαθήματος. Ακολουθεί ο χωρισμός σε τυχαίες ομάδες και η εργασία στο εργαστήριο σε ιστοσελίδα επίσημη και εγκεκριμένη, όπου μελετούν δύο συνεντεύξεις από τα σώματα κειμένων. Απαντούν σε ερωτήσεις με βάση τα φύλλα εργασίας που τους δίνονται και δημιουργούν πίνακα ελέγχου για την συγγραφή και αξιολόγηση της συνέντευξης που θα σχεδιάσουν/ παρουσιάσουν. Οργανώνουν την ομάδα με προοπτική τη δημιουργία ενός προφορικού και γραπτού κειμένου (αρμοδιότητες). Στην επόμενη φάση, στην τάξη οι μαθητές παρουσιάζουν την εργασία τους με παίξιμο ρόλου, αφού κάποιος είναι ο "αθλητής" και κάποιος ο "δημοσιογράφος". Στό τέλος, αυτο/ετερο-αξιολογούνται και συγκρίνουν την προηγούμενη γνώση (επιστολή) με την νεοαποκτηθείσα (συνέντευξη) μέσω διαδικτυακού κειμένου στο οποίο παραπέμπονται.  

Ρόλοι μαθητών & εκπαιδευτικών

Ενώ οι μαθητές αναλαμβάνουν ενεργό ρόλο στη μάθησή τους, επιλέγουν, διερευνούν, ορίζουν τις αρχές του κειμένου τους, επικοινωνούν, παίζουν ρόλους, παράγουν και αξιολογούν τα κείμενά τους, ο εκπαιδευτικός λειτουργεί ως καθοδηγητής, μέντορας, προκαλεί το διάλογο μεταξύ των μαθητών και με τον ίδιο, οργανώνει και συντονίζει τη διαδικασία, προβλέπει και ανασυντάσσει το έργο, όταν και εφόσον χρειαστεί αυτό, παρατηρεί και καταγράφει την εμπλοκή των μαθητών του στη μαθησιακή διαδικασία, και συμμετέχει στην αξιολόγηση του προιόντος.

Απαιτήσεις εφαρμογής σεναρίου

Προαπαιτούμενο: οι μαθητές να γνωρίζουν τη χρήση των υπολογιστών, την αναζήτηση στο διαδίκτυο των σελίδων στις οποίες κατευθύνονται και αξιοποιούν. Επίσης, σημαντικό είναι το εργαστήριο πληροφορικής να είναι σε καλή λειτουργία, όπως και ο διαδραστικός πίνακας και να υπάρχει σύνδεση με το διαδίκτυο.

Προαπαιτούμενες γνώσεις των μαθητών

Προαπαιτούμενες γνώσεις:

• κειμενικά είδη (ποια είναι, χαρακτηριστικά επιστολής)
• ρήματα (πρόσωπα, χρόνοι, εγκλίσεις)
• τι σημαίνει "γλωσσική επιλογή"-ρήματα

Απαιτούμενα βοηθητικά υλικά και εργαλεία

• Πίνακας
• Διαδραστικός πίνακας
• φύλλα εργασίας
• ιστοσελίδα Πύλη της Ελληνικής Γλώσσας, σώματα κειμένων

Απαιτούμενη υλικοτεχνική υποδομή

• εργαστήριο πληροφορικής
• διαδραστικός πίνακας
• πίνακας
• φύλλα εργασίας

Μετά την ολοκλήρωση της γλωσσικής διδασκαλίας οι μαθητές/ μαθήτριες αναμένεται να:

• έχουν συνειδητοποιήσει τις γλωσσικές συμβάσεις του συγκεκριμένου κειμενικού τύπου (συνέντευξη),
• έχουν κατανοήσει τα κύρια οργανωτικά σχήματα του συγκεκριμένου κειμενικού τύπου (προκαταρκτικά, κύριο σώμα και επίλογος),
• έχουν αφομοιώσει τις δομικές ενότητες που εμφανίζονται υποχρεωτικά στο διδασκόμενο κειμενικό τύπο,
• μπορούν να παραγάγουν ένα προφορικό κείμενο με συνεργατικό τρόπο,
• συγκρίνουν τη συνέντευξη ως κειμενικό είδος με άλλο κειμενικό είδος (επιστολή) που έχουν ήδη διδαχθεί,
• διακρίνουν τους ρηματικούς χρόνους, τις εγκλίσεις και τα ρηματικά πρόσωπα και να αιτιολογούν την επιλογή τους.

Ειδικότερα, οι μαθητές/-τριες αναμένεται να κατακτήσουν τα εξής:

• να κατανοήσουν τις βασικές δομικές συμβάσεις των κειμενικών τύπων, δηλαδή, των δομικών ενοτήτων και των οργανωτικών σχημάτων (π.χ. χρονικός άξονας, χωρικός άξονας, σύγκριση πραγμάτων / καταστάσεων) που απαντώνται υποχρεωτικά σε καθένα κειμενικό τύπο.
• να κάνουν ανάγνωση εκτεταμένων κειμένων με αναγνωστικό σκοπό τον εμπλουτισμό της σχηματικής γνώσης τους.
• να κατανοήσουν τις γραμματικές κατηγορίες και τις σημασιολογικές διαστάσεις κάθε λεξικής τάξης (π.χ. τα πρόσωπα, τις εγκλίσεις, τους χρόνους ρημάτων) και να απαντήσουν σε σχετικές ερωτήσεις.
• να κατανοήσουν την υφολογική διάσταση των μορφολογικών επιλογών κάθε ομιλητή/-τριας, συγγραφέα, ανάλογα με τις επικοινωνιακές προθέσεις του/της, τους/τις αποδέκτες/-τριες του κειμένου και το περικείμενο της παραγωγής λόγου.
• να οργανώσουν την παραγωγή προφορικού, γραπτού κειμένου σε πλαίσιο προσχεδιαστικό (συλλογή πληροφοριών μέσω συγκεκριμένων στρατηγικών / τεχνικών και ταξινόμησής τους) και μετασχεδιαστικό (αναθεώρηση κειμένων σε επίπεδο γραμματικότητας / αποδεκτότητας μορφολογικών, κειμενικής δομής, πληροφοριακής πληρότητας και επικοινωνιακού πλαισίου).
• να παραγάγουν προσχεδιασμένο προφορικό κείμενο, με βάση συγκεκριμένο θεματικό άξονα, στον οποίο ανήκει το δεδομένο κειμενικό είδος.
• να συγκρίνουν κειμενικά είδη (συνέντευξη-επιστολή).

Διδακτικοί στόχοι

Κύρια επιδίωση του παρόντος σεναρίου είναι οι μαθητές :

• να συνειδητοποιήσουν τις γλωσσικές συμβάσεις του συγκεκριμένου κειμενικού τύπου (συνέντευξη),
• να κατανοήσουν τα κύρια οργανωτικά σχήματα του συγκεκριμένου κειμενικού τύπου (προκαταρκτικά, κύριο σώμα και επίλογος),
• να διακρίνουν τις δομικές ενότητες που εμφανίζονται υποχρεωτικά στο διδασκόμενο κειμενικό τύπο,
• να παράγουν ένα προφορικό κείμενο με συνεργατικό τρόπο
• να συγκρίνουν τη συνέντευξη ως κειμενικό είδος με άλλο κειμενικό είδος (επιστολή) που έχουν ήδη διδαχθεί,
• να διακρίνουν τους ρηματικούς χρόνους, τις εγκλίσεις και τα ρηματικά πρόσωπα και να αιτιολογήσουν την επιλογή τους.

Γενικός/οί στόχος/οι

Ως γενικός στόχος τέθηκε να προσεγγίσουν οι μαθητές ένα νέο για αυτούς κειμενικό είδος, τη συνέντευξη, ομαδοκεντρικά και σύμφωνα με τα ενδιαφέροντα και τις προτιμήσεις τους να παράγουν ένα προφορικό/ γραπτό κείμενο με θέμα ένα αθλητικό γεγονός.

Ταξινομία διδακτικών στόχων

Έγινε χρήση της αναθεωρημένης ταξινομίας του Bloom.

Ειδικοί διδακτικοί στόχοι (κατά Bloom)

Οι διδακτικοί στόχοι τέθηκαν σε τρεις τομείς:

α) τον γνωστικό τομέα

β) τον συναισθηματικό τομέα

γ) τον ψυχοκινητικό τομέα.

Ως προς γνωστικό τομέα

Οι διδακτικοί στόχοι ως προς τον γνωστικό τομέα, σύμφωνα με την αναθεωρημένη έκδοση της ταξινομίας του Bloom έχουν ως εξής:

1. ανάκληση (θυμάμαι, αναγνωρίζω, περιγράφω κ.ά.) της προτέρας γνώσης των μαθητών σχετικά με το κειμενικό είδος "επιστολή", ώστε να τη συγκρίνουν με τη νέα γνώση. Επίσης, θα θυμηθούν τους ρηματικούς τύπους (πρόσωπα, χρόνοι, εγκλίσεις) για να τα αξιοποιήσουν, όταν τους ζητηθεί να αιτιολογήσουν τις γλωσσικές τους επιλογές. Επιπλέον, θα αναγνωρίσουν και θα περιγράψουν τα χαρακτηριστικά του νέου κειμενικού είδους, της συνέντευξης, μέσα από την μελέτη εκτεταμένων κειμένων και από την παρακολούθηση μιας συνέντευξης στο youtube.
2. κατανόηση (κατανοώ, ερμηνεύω, συνοψίζω κ.ά.) της δομής και των χαρακτηριστικών της συνέντευξης.
3. εφαρμογή (εφαρμόζω, επιλύω, ανακαλύπτω κ.ά.) της νέας γνώσης για την παραγωγή προφορικού/ γραπτού κειμένου
4. διάκριση δύο διαφορετικών κειμενικών ειδών ( συνέντευξη - επιστολή) και των γλωσσικών επιλογών του συγγραφέα/ ομιλητή
5. αξιολόγηση/κρίση των χαρακτηριστικών μιας συνέντευξης
6. δημιουργία/σύνθεση ενός πίνακα ελέγχου για την παραγωγή/ αξιολόγηση της συνέντευξης που θα δημιουργήσουν

Ως προς συναισθηματικό τομέα

Οι διδακτικοί στόχοι του σεναρίου ως προς τον συναισθηματικό τομέα, σύμφωνα με την αναθεωρημένη έκδοση της ταξινομίας του Bloom είναι οι εξής:

1. θα οργανώσουν την παρουσίαση της συνέντευξης για ένα αθλητικό γεγονός σε προφορικό/ γραπτό κείμενο που θα τους εκπροσωπεί ως ομάδα
2. θα προετοιμαστούν αξιοποιώντας ιστότοπους που τους υποδεικνύονται
3. θα ελέγξουν και θα αξιολογήσουν το προϊόν της δουλειάς τους
4. θα ευχαριστηθούν και θα διασκεδάσουν δουλεύοντας ομαδικά

Ως προς ψυχοκινητικό τομέα

Οι διδακτικοί στόχοι του σεναρίου ως προς τον ψυχοκινητικό τομέα, σύμφωνα με την αναθεωρημένη έκδοση της ταξινομίας του Bloom έχουν ως εξής:

1. θα νιώσουν έτοιμοι να αξιοποιήσουν τη νέα γνώση στην καθημερινότητά τους
2. θα ακολουθήσουν τις οδηγίες που οι ίδιοι οι μαθητές θα έχουν δώσει για τη δημιουργία της συνέντευξης τους, με βάση τον πίνακα ελέγχου
3. θα οικοδομήσουν τη νέα γνώση πάνω στην προηγούμενη, αφού θα συγκρίνουν δύο διαφορετικά κειμενικά είδη
4. θα ενεργοποιηθούν ως μέλη μιας ομάδας και θα αναλάβουν συγκεκριμένους ρόλους
5. θα μάθουν να ενεργούν σύμφωνα με τις δημοκρατικές διαδικασίες, αφού θα μοιράσουν/ αναλάβουν συγκεκριμένους ρόλους στην ομάδα και τις ευθύνες που απορρέουν από αυτούς

Προσδοκώμενα μαθησιακά αποτελέσματα

Οι μαθητές/-τριες αναμένεται να κατακτήσουν τα εξής:

• να κατανοήσουν τις βασικές δομικές συμβάσεις των κειμενικών τύπων, δηλαδή, των δομικών ενοτήτων και των οργανωτικών σχημάτων (π.χ. χρονικός άξονας, χωρικός άξονας, σύγκριση πραγμάτων / καταστάσεων) που απαντώνται υποχρεωτικά σε καθένα κειμενικό τύπο.
• να κάνουν ανάγνωση εκτεταμένων κειμένων με αναγνωστικό σκοπό τον εμπλουτισμό της σχηματικής γνώσης τους.
• να κατανοήσουν τις γραμματικές κατηγορίες και τις σημασιολογικές διαστάσεις κάθε λεξικής τάξης (π.χ. τα πρόσωπα, τις εγκλίσεις, τους χρόνους ρημάτων) και να απαντήσουν σε σχετικές ερωτήσεις.
• να κατανοήσουν την υφολογική διάσταση των μορφολογικών επιλογών κάθε ομιλητή/-τριας, συγγραφέα, ανάλογα με τις επικοινωνιακές προθέσεις του/της, τους/τις αποδέκτες/-τριες του κειμένου και το περικείμενο της παραγωγής λόγου.
• να οργανώσουν την παραγωγή προφορικού, γραπτού κειμένου σε πλαίσιο προσχεδιαστικό (συλλογή πληροφοριών μέσω συγκεκριμένων στρατηγικών / τεχνικών και ταξινόμησής τους) και μετασχεδιαστικό (αναθεώρηση κειμένων σε επίπεδο γραμματικότητας / αποδεκτότητας μορφολογικών, κειμενικής δομής, πληροφοριακής πληρότητας και επικοινωνιακού πλαισίου).
• να παραγάγουν προσχεδιασμένο προφορικό κείμενο, με βάση συγκεκριμένο θεματικό άξονα, στον οποίο ανήκει το δεδομένο κειμενικό είδος.
• να συγκρίνουν κειμενικά είδη (συνέντευξη-επιστολή)
• να ευχαριστηθούν συνεισφέροντας και λειτουργώντας ως μέλη μιας ομάδας
• να συμπλεύσουν με τις αρχές που οι ίδιοι έχουν ορίσει..

Σχέση / Σύνδεση με Προγράμματα Σπουδών

Το παρόν διδακτικό σενάριο συμβαδίζει με το Πρόγραμμα Σπουδών για τη διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας στην Α΄ Γυμνασίου (ΙΕΠ, 2022), εφόσον στηρίζεται στις ακόλουθες αρχές:

• Ολιστική προσέγγιση της γλώσσας. Η γλώσσα αντιμετωπίζεται ως ενιαίο σύνολο (λεξιλόγιο, γραμματική, κείμενο) και η διδασκαλία της στοχεύει στην απόκτηση τόσο της επικοινωνιακής ευχέρειας, όσο και της γλωσσικής ακρίβειας.
• Διαφοροποιημένη διδασκαλία ως προς το περιεχόμενο, τη διαδικασία, τα προϊόντα μάθησης και το μαθησιακό περιβάλλον, με βάση την ετοιμότητα, τα ενδιαφέροντα και το προφίλ των μαθητών/-τριών (τον προσωπικό τρόπο και ρυθμό μάθησης, τα ξεχωριστά βιώματα, το πολιτισμικό υπόβαθρο κ.ά.).
• Μαθητοκεντρική προσέγγιση, με έμφαση στην ανακαλυπτική, συνεργατική και δραστηριοκεντρική μάθηση, μέσω της δημιουργίας καταστασιακών περιβαλλόντων για τη διασφάλιση της συμμετοχής των μαθητών/-τριών στην εκπαιδευτική πράξη.
• Δημιουργική αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων (ψηφιακό και πολυτροπικό υλικό, σώματα κειμένων κ.ά.) στη γλωσσική διδασκαλία.

Παιδαγωγική προσέγγιση και στρατηγικές

Θα αξιοποιηθούν οι ακόλουθες στρατηγικές:

• παλινδρομική ανάγνωση από τους μαθητές των κειμένων που επεξεργάζονται, για να συλλέξουν το πληροφοριακό υλικό (δηλαδή, οι μαθητές επανέρχονται και ξαναδιαβάζουν συγκεκριμένα τμήματα και ενότητες των κειμένων , ώστε να τα συνδέσουν μεταξύ τους),
• ανάλυση, σύνθεση, αντιστοίχιση, ομαδοποίηση και ταξινόμηση των πληροφοριών που συλλέγουν μέσω των κειμένων που επεξεργάζονται,
• αξιοποίηση της προϋπάρχουσας γνώσης τους (θεματικής, κειμενικής και κοινωνικής / πολιτισμικής), ώστε να αιτιολογήσουν συγκεκριμένες πληροφορίες του κειμένου και να τις κατανοήσουν αποτελεσματικότερα,
• συναγωγή του νοήματος λέξεων, φράσεων ή προτάσεων του κειμένου μέσω αξιοποίησης της μορφολογικής / συντακτικής δομής τους ή του κειμενικού συγκειμένου (των συμφραζομένων) και του επικοινωνιακού πλαισίου.

Επιπρόσθετα, στο προσυγγραφικό στάδιο ως στάδιο οργάνωσης της διαδικασίας της παραγωγής λόγου, είναι δυνατή η επιλογή και η εφαρμογή από τους μαθητές, με βάση το μαθησιακό τους στιλ και τα μαθησιακά τους χαρακτηριστικά, συγκεκριμένων μεταγνωστικών στρατηγικών, όπως είναι οι ακόλουθες:

• σχεδιασμός των στόχων και της πορείας συγγραφής του κειμένου,
• πρόβλεψη εναλλακτικών διαδικασιών σε περίπτωση που δεν είναι δυνατό να τηρηθεί ο αρχικός σχεδιασμός,
• επιλογή του τρόπου αναζήτησης πληροφοριών και στοχευμένη συλλογή και επεξεργασία του πληροφοριακού υλικού χωρίς την υποχρεωτική μεσολάβηση του εκπαιδευτικού (π.χ. αναζήτηση πληροφοριών στο διαδίκτυο, ανάκληση προϋπαρχουσών θεματικών γνώσεων και δημιουργία σχετικού πίνακα ελέγχου, ιδεοθύελλα που πραγματοποιήθηκε στην τάξη).

Επίσης, κρίνεται σκόπιμη η εμπλοκή των μαθητών σε διαδικασία επιλογής  μεταγνωστικών στρατηγικών και στο μετασυγγραφικό στάδιο: επιλογή του τρόπου ελέγχου και αυτοδιόρθωσης / αναθεώρησης του κειμένου που παράχθηκε στο κυρίως συγγραφικό στάδιο, βάσει του μαθησιακού στιλ και των προτιμήσεων κάθε μαθητή (π.χ. αξιοποίηση πίνακα ελέγχου, καρτών ΝΑΙ/ΟΧΙ, επαναλαμβανόμενη, πολύ προσεκτική ανάγνωση του κειμένου με στόχο την παρατήρηση των σφαλμάτων, διάλογος με τον εκπαιδευτικό για την επίλυση αποριών).

Παράλληλα, επειδή η παραγωγή του κειμένου από τους μαθητές θα πραγματοποιηθεί σε ομαδοσυνεργατικό πλαίσιο, καθώς και η συλλογή ιδεών στο προσυγγραφικό στάδιο, οι μαθητές θα εμπλακούν σε διαδικασίες εφαρμογής επικοινωνιακών / κοινωνικών στρατηγικών (π.χ. συζήτηση με τους συμμαθητές τους για το πληροφοριακό υλικό που θα χρησιμοποιηθεί στο παραγόμενο ή για την ποιότητα του κειμένου που συνέγραψαν ομαδικό επίπεδο, ανταλλαγή πληροφοριών, επίλυση αποριών και διευκρινίσεων) και παίξιμο ρόλου. Οι ίδιες στρατηγικές αξιοποιούνται και στον συνομιλιακό / διαδραστικό λόγο.

Τέλος, στο κυρίως ομιλητικό στάδιο και στο κυρίως συγγραφικό ή το μετασυγγραφικό στάδιο, οι μαθητές είναι πολύ πιθανό να επιλέξουν συγκεκριμένες αντισταθμιστικές στρατηγικές, ώστε να καλύψουν τα γνωστικά τους κενά ή να αποφύγουν λάθη. Τέτοιου είδους στρατηγικές είναι οι ακόλουθες:

α. ολιστικές στρατηγικές (χρήση συνωνύμων),

β. αναλυτικές στρατηγικές (παράφραση, αναδιατύπωση μέσω περιγραφής της επιδιωκόμενης σημασίας),

γ. στρατηγικές αποφυγής,

δ. χρήση μη γλωσσικών κωδίκων (παραγλωσσικών στοιχείων, εικόνων, σχημάτων, σκίτσων) για τη δήλωση συγκεκριμένων σημασιών και νοημάτων.

Εκπαιδευτικοί πόροι

Απαιτούμενος εξοπλισμός:

• πίνακας
• διαδραστικός πίνακας
• Φύλλα εργασίας
• Διαδίκτυο
• Φωτοτυπίες
• Κάρτες ΝΑΙ/ΟΧΙ

Η πορεία της διδασκαλίας ανά στάδιο έχει ως εξής:

Το προ-συγγραφικό / προ-ομιλητικό στάδιο (3 ώρες)

Κατά το στάδιο αυτό γίνεται η προπαρασκευή για τη δραστηριότητα που αφορά την πραγματοποίηση συνέντευξης και αποτελείται από τις ακόλουθες φάσεις:

α. Πρώτη φάση στην τάξη (1 ώρα)

Κατόπιν διαλόγου με την ολομέλεια της τάξης, αποφασίζεται να πραγματοποιηθεί μια συνέντευξη από δημοσιογράφο-μαθητή με αθλητή-μαθητή μετά από ένα μεγάλο αθλητικό γεγονός. Επειδή οι μαθητές δεν έχουν διδαχθεί το συγκεκριμένο κειμενικό είδος, τους δίνεται μια φωτοτυπία για να την συμπληρώσουν ατομικά σε 2-3 λεπτά σχετικά με το κειμενικό είδος της συνέντευξης (βλ. φύλλο εργασίας 1, Πίνακας 1). Ενδεικτικά, 2-3 μαθητές διαβάζουν τι γνωρίζουν και τι θέλουν να μάθουν σχετικά με τη συνέντευξη ως κειμενικό είδος και γίνεται συζήτηση.

Μετά από το σύντομο σχολιασμό των όσων ειπώθηκαν, προβάλλεται στο διαδραστικό πίνακα μέρος της συνέντευξης

 «Γιάννης: Η εξομολόγηση του Πρωταθλητή» | COSMOTE SPORT HD

https://www.youtube.com/watch?v=yC7GF3BAbl4&ab_channel=COSMOTETV

 

Ακολουθούν ερωταποκρίσεις μεταξύ εκπαιδευτικού- μαθητών σχετικά με το περιεχόμενο της συνέντευξης, τις γλωσσικές επιλογές των συμμετεχόντων προσώπων στη συνέντευξη (ρηματικοί χρόνοι, εγκλίσεις και πρόσωπα) και τη σημασία τους για την επικοινωνία του μηνύματος.

β. Δεύτερη  φάση στο εργαστήριο (1 ώρα)

Αφού χωριστούν με τυχαίο τρόπο σε ομάδες 3-4 ατόμων, οι μαθητές κατευθύνονται στην Πύλη για την Ελληνική Γλώσσα.  Από τα Σώματα κειμένων αναζητούν δύο συγκεκριμένες συνεντεύξεις και τις μελετούν. Κατόπιν ζητείται να συλλέξουν και επεξεργαστούν πληροφοριακό υλικό με στόχο να εντοπίσουν και να συγκεντρώσουν τις ιδέες που είναι απαραίτητες για το περιεχόμενο και την παραγωγή του κειμένου τους με την καθοδήγηση του εκπαιδευτικού (βλ. Φύλλο εργασίας 2, Κείμενο 1 και Κείμενο 2). Οι μαθητές μετά από την αναζήτηση και την επεξεργασία του πληροφοριακού υλικού απαντούν σε ερωτήσεις που αφορούν τις συνεντεύξεις (βλ. Φύλλο 3.)

γ. Τρίτη φάση στην τάξη (1 ώρα)

Οι μαθητές διατηρώντας τις ίδιες ομάδες, ανακοινώνουν τις απαντήσεις τους στο Φύλλο εργασίας 3 στην ολομέλεια της τάξης. Ακολουθεί συζήτηση σχετική με τις απαντήσεις που δόθηκαν με εστίαση στα χαρακτηριστικά της συνέντευξης που ανάσυραν από τα κείμενα που διάβασαν και επεξεργάστηκαν. Γίνεται καταγραφή των απαντήσεων των μαθητών στον πίνακα και ταξινομούνται οι ιδέες που συγκέντρωσαν. Στη συνέχεια, με βάση όσα καταγράφηκαν, οι μαθητές καλούνται να δομήσουν έναν πίνακα ελέγχου (ρουμπρίκα αξιολόγησης) σχετικά με τη δομή και το περιεχόμενο του κειμένου που πρόκειται να παραγάγουν, ώστε να βοηθηθούν στο κυρίως συγγραφικό, αλλά και στο μετασυγγραφικό στάδιο.

 

Κυρίως συγγραφικό / κυρίως ομιλητικό στάδιο

δ. Τέταρτη φάση στην τάξη (1 ώρα)

Στο στάδιο αυτό, οι μαθητές ομαδοσυνεργατικά μετασχηματίζουν σε κείμενο τις πληροφορίες τις οποίες συγκέντρωσαν μέσω της επεξεργασίας του υλικού που προσπέλασαν και επεξεργάστηκαν στα προηγούμενα στάδια. Αποφασίζουν ποια τα πρόσωπα, το θέμα, το περιεχόμενο, το ύφος, το γεγονός και ο τόπος /χρόνος της συνέντευξης, καθώς και ποιοι συμμαθητές τους θα ενσαρκώσουν το «δημοσιογράφο» και τον «αθλητή» και συγγράφουν τη συνέντευξη. Γίνεται παρουσίαση στην ολομέλεια των γραπτών κειμένων που παρήχθησαν ομαδοσυνεργατικά με παίξιμο ρόλου.

 

Μετασυγγραφικό στάδιο

ε. Πέμπτη φάση στην τάξη (1 ώρα)

Μετά τη συγγραφή της κειμενικής εκδοχής του υπό εξέταση θέματος και της παρουσίασης της στην ολομέλεια, δίνεται ένα πεντάλεπτο σε κάθε ομάδα να αξιολογήσει το προφορικό / γραπτό κείμενο που παρήγαγε, δηλαδή, οι μαθητές εμπλέκονται σε διαδικασία αυτοαξιολόγησής τους, σε: α)  επίπεδο έκφρασης - ακρίβειας λόγου, β) σε επίπεδο περιεχομένου, γ) σε επίπεδο δομής, δ)  σε επίπεδο επικοινωνιακού πλαισίου, ε) σε επίπεδο παρουσίασης της «συνέντευξης». Η αυτοαξιολόγηση θα πραγματοποιηθεί:

α. μέσα από συζήτηση των μελών των ομάδων και θα ανακοινωθεί στην τάξη,

β. μέσω του πίνακα ελέγχου της συνέντευξης (ρουμπρίκα) που έχει δημιουργηθεί,

γ. μέσω σύγκρισης των μαθητικών κειμένων με τα κείμενα που τους δόθηκαν.

 

Επίσης, θα δοθεί χρόνος και για ετεροδιόρθωση από την τάξη και τον εκπαιδευτικό όσον αφορά σημεία «χρήζοντα» διόρθωση. Γίνεται και χρήση καρτών αξιολόγησης ΝΑΙ/ΟΧΙ, καθώς ελέγχονται τα σημεία της ρουμπρίκας αξιολόγησης με τη συμμετοχή όλης της τάξης.

 

Επιπλέον, οι μαθητές ατομικά καλούνται να συμπληρώσουν την τελευταία στήλη του Διαγράμματος «Ξέρω» - «Θέλω να μάθω» - «Έμαθα» (βλ. Παράρτημα, Πίνακας 1).

 

Μετά την ολοκλήρωση του μετασυγγραφικού σταδίου, κατόπιν κάποιων πιθανών βελτιώσεων ή αλλαγών, ενδέχεται η δημοσίευση επιλεγμένων κειμένων των μαθητών στη σχολική εφημερίδα.

 

Ως εργασία για το σπίτι, δίνεται φύλλο εργασίας προς συμπλήρωση που αφορά τη σύγκριση της συνέντευξης του Γιαννάκη και του κειμένου του Στ. Θεοδωράκη «Γράμμα σε ένα φοβισμένο 16αρη» (βλ. Φύλλο εργασίας 4) που έχει αναρτηθεί στον ιστότοπο που έχει δημιουργηθεί για τις ανάγκες του μαθήματος.

Φύλλα εργασίας

Φύλλο 1

Πίνακας 1

Διάγραμμα «Ξέρω» - «Θέλω να μάθω» - «Έμαθα»

Ξέρω	Θέλω να μάθω	Έμαθα

 

Φύλλο 2

Κείμενο 1

https://www.greek-language.gr/greekLang/modern_greek/tools/corpora/nea/content.html?p=3&t=2,1137

 

20 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΓΙΑΝΝΑΚΗΣ

Σχεδιασμός και εξειδίκευση στο μπάσκετ μας

ΓΙΑΝΝΗΣ ΛΑΜΠΙΡΗΣ

ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΜΠΑΣΚΕΤ

Ομάδα πρότυπο, μέσα και έξω από το γήπεδο, θέλει να κάνει το Μαρούσι ο Παναγιώτης Γιαννάκης και υπόσχεται στους φίλους του πως θα γίνουν υπερήφανοι με τον τρόπο που θα μάχεται ο αγαπημένος τους σύλλογος. Θεωρεί πως το μπάσκετ ανακάμπτει και σε αυτή την προσπάθεια μπροστάρης θα είναι και πάλι η εθνική ομάδα για την οποία δεν κρύβει την αισιοδοξία του πως θα πετύχει τόσο στο Ευρωμπάσκετ της Σουηδίας όσο και στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2004. Χαίρεται που βλέπει τα Ελληνόπουλα να διαπρέπουν στο εξωτερικό, αλλά ελπίζει σύντομα να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για να επιστρέψουν και να παίζουν και πάλι στο ελληνικό πρωτάθλημα.

Νέο κεφάλαιο στην καριέρα σου το Μαρούσι. Ο στόχος;

Να γίνει μια ομάδα πρότυπο, τόσο μέσα όσο και έξω από το γήπεδο.

Ήδη, μέσα σε λίγες ημέρες, η βελτίωση είναι εμφανής. Τι περιθώρια υπάρχουν ακόμα;

Από τη στιγμή που δουλεύεις σκληρά, θα φανούν τα αποτελέσματα. Το μπάσκετ στηρίζεται στην εξάσκηση και τον συγχρονισμό, άρα κάθε ημέρα που περνάει μια ομάδα που θέλει και προσπαθεί είναι βέβαιο ότι θα βελτιώνεται.

Είναι για σένα ένα μεγάλο στοίχημα το Μαρούσι;

Είναι ευκαιρία να δημιουργήσουμε κάτι καινούργιο όλοι μαζί. Πάντα μού αρέσει να φέρνω εις πέρας ό,τι αποστολή αναλαμβάνω.

Το μπάσκετ δείχνει μικρά σημάδια ανάκαμψης. Θα τα καταφέρει;

Πάντα πίστευα ότι το μπάσκετ έχει τη δυναμική να βρίσκεται ψηλά. Πόσο μάλλον τώρα που όλοι βλέπουν αυτά τα σημάδια της ανάκαμψης.

Η Εθνική θα βοηθήσει;

Η εθνική ομάδα ήταν ανέκαθεν η βιτρίνα του ελληνικού μπάσκετ. Και η συνεισφορά της στην πρόοδο του αθλήματος είναι ανεκτίμητη.

Είσαι αισιόδοξος για την πορεία της στη Σουηδία, αλλά και στο 2004;

Φυσικά και είμαι. Δεν συζητώ καν το ενδεχόμενο να μην πάμε καλά.

Πώς νιώθεις βλέποντας αρκετούς διεθνείς μας να παίζουν στο εξωτερικό;

Από τη μία, ικανοποίηση γιατί εν τέλει είναι πρεσβευτές του ελληνικού μπάσκετ. Από την άλλη, νιώθω και στενοχώρια γιατί το πρωτάθλημά μας γίνεται λιγότερο ελληνικό. Μακάρι να δημιουργήσουμε σύντομα τις προϋποθέσεις να τους φέρουμε πίσω όλους.

Άλλοι πάλι κάνουν προσφυγή και φεύγουν στο εξωτερικό. Σημείο των καιρών;

Σημείο έλλειψης προγραμματισμού και ήσσονος προσπάθειας.

Τι λείπει τελικά από το ελληνικό μπάσκετ;

Ο σχεδιασμός και η εξειδίκευση.

Πώς είδες την κίνηση του Μακεδονικού να μετακομίσει στην Κοζάνη;

Άξια συγχαρητηρίων. Μακάρι αυτόν τον δρόμο να τον ακολουθήσουν κι άλλες ομάδες.

Ο Παναγιώτης Φασούλας θέλει να ξαναπαίξει. Εσύ το σκέφτηκες ποτέ;

Όχι, ποτέ. Το μόνο που θέλω είναι να παίζω πού και πού με τον γιο μου ή με άλλους φίλους μου βετεράνους.

Είναι δύσκολο να "σκοτώσεις" τον παίκτη μέσα σου;

Απλά, είναι θέμα χαρακτήρα.

Οι αναμνήσεις από τον θρίαμβο του 1987 "ξυπνούν" συχνά μέσα σου;

Και να μην τις ανακαλώ εγώ, φροντίζει να μου τις θυμίζει η αγάπη του κόσμου, που είναι έντονη σε κάθε μου βήμα.

Τι σου λείπει από εκείνη την εποχή;

Η ξεγνοιασιά που έχει ένας παίκτης. Δεν συγκρίνεται με τις ευθύνες και την πίεση που δέχεται ένας προπονητής.

Η Θεσσαλονίκη μπορεί να ξαναγίνει η μητρόπολη του ελληνικού μπάσκετ;

Πολύ πιο εύκολα από οποιαδήποτε άλλη πόλη.

Τα οράματα του Άρη Βωβού είναι εφικτό να υλοποιηθούν;

Αν δεν το πιστεύαμε δεν θα άξιζε καν να προσπαθήσουμε.

Ο κόσμος της ομάδας σε αγκάλιασε αμέσως.

Θα χαρώ και θα παλέψω ο κόσμος αυτός να γίνει περισσότερος.

Εσύ τι υπόσχεση μπορείς να τους δώσεις;

Ότι θα τους κάνουμε να νιώσουν υπερηφάνεια με τον τρόπο που θα μάχεται το Μαρούσι.

Είναι δύσκολο να συνδυάζεις την εμπειρία με τα νιάτα;

Όσο δύσκολο μπορεί να φαίνεται, άλλο τόσο χρήσιμο είναι από τη στιγμή που θέλεις να πετύχεις το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα.

Συνεχίζεις να δίνεις βάρος και στον χαρακτήρα ενός παίκτη;

Από εκεί ξεκινάω.

 

 

Κείμενο 2

https://www.greek-language.gr/greekLang/modern_greek/tools/corpora/nea/content.html?p=3&t=2,4028

 

20 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΜΙΜΗΣ ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ

ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΚΑΛΕΣΤΟΣ

ΠΑΛΑΙΜΑΧΟΣ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΣΤΗΣ ΤΗΣ ΑΕΚ

Αναδείχθηκε ποδοσφαιριστής του αιώνα. Ο λόγος για τον Μίμη Παπαϊωάννου που συνέδεσε το όνομά του με ένα μεγάλο και σημαντικό κομμάτι της ιστορίας της ΑΕΚ. Ήταν από τους βασικούς πρωταγωνιστές της μεγάλης πορείας της ΑΕΚ στο Κύπελλο ΟΥΕΦΑ το 1977. Θεωρεί το γήπεδο «Νίκος Γκούμας» σχεδόν ίδιο με το σπίτι του. Ποτέ δεν πρόκειται να ξεχάσει τη συμβουλή που του έδωσε σ' αυτό το γήπεδο ο Πούσκας, να μάθει να παίζει χωρίς την μπάλα, ενώ δεν διστάζει να πει ότι η μεγάλη διαιτητική αδικία που έγινε ήταν υπέρ της ομάδας του της ΑΕΚ, σε ένα ματς με τον Πανσερραϊκό.

ΑΕΚ σημαίνει…

Το πολύ δυνατό συναίσθημα της προσφυγιάς.

Τι σημαίνει για σας το γήπεδο «Νίκος Γκούμας»;

Σημαίνει τα πάντα γιατί έζησα πίκρες, λύπες, έχυσα δάκρυα, επιτυχίες, καταξίωση, αδικίες και άλλα πολλά.

Τι θυμάστε ποιο έντονα από το γήπεδο αυτό;

Θυμάμαι ξεχωριστά την κάθε ημέρα που πέρασα εκεί.

Ποια είναι η πιο ευχάριστη στιγμή που ζήσατε εκεί;

Η μεγάλη πορεία της ΑΕΚ στο ΟΥΕΦΑ και, φυσικά, τη μεγάλη ανατροπή με την Κ.Π. Ρέιντζερς.

Ποια είναι η πιο δυσάρεστη στιγμή;

Κάποια στιγμή είχε γίνει μια παρεξήγηση ότι εγώ δωροδοκήθηκα, περίπου το 1975, και όλοι με κοίταζαν με μισό μάτι χωρίς εγώ να γνωρίζω τίποτα.

Ποιος είναι ο παίκτης που σας έχει μείνει στο μυαλό;

Ποτέ δεν πρόκειται να ξεχάσω ένα φιλικό ματς με τη Ρεάλ το 1964, στο οποίο είδα τον μεγάλο Φέρεντς Πούσκας και αργότερα έμαθα ότι το ματς είχε γίνει για να με δουν να αγωνίζομαι.

Ποιο είναι το πιο ωραίο γκολ που σημειώσατε στο «Νίκος Γκούμας»;

Το γκολ με την Κ.Π. Ρέιτζερς, γιατί ήταν θεαματικό, αλλά και ιδιαίτερα σημαντικό.

Μία μεγάλη ευκαιρία που έχετε χάσει;

Αγωνιζόμαστε στις «8» του Κυπέλλου ΟΥΕΦΑ με τη Σπάρτα Πρνάβα το 1969 και αν σημείωνα το γκολ θα προκρινόμασταν στους ημιτελικούς, αλλά έκανα τακουνάκι και απέκρουσαν στη γραμμή.

Ποιος είναι ο καλύτερος γκολκίπερ που έχετε δει σ' αυτό το γήπεδο;

Θυμάμαι, λοιπόν, έναν γκολκίπερ τον οποίο δεν καταφέραμε να νικήσουμε, του Άρη, ονομαζόταν Παντελάκης.

Ένα διαιτητικό λάθος που σας έχει μείνει στο μυαλό;

Σε έναν αγώνα ΑΕΚ - Πανσεραϊκού, το 1965, μέτρησε ένα γκολ υπέρ της ομάδας μου, που ποτέ όμως η μπάλα δεν πέρασε τη γραμμή.

Πότε περάσατε για πρώτη φορά την πόρτα του «Νίκος Γκούμας»;

Νομίζω το 1961, όταν ήρθα κρυφά από τη Βέροια για να προπονηθώ με την ΑΕΚ.

Ποια ήταν η τελευταία φορά που μπήκατε ως παίκτης στο «Νίκος Γκούμας»;

Στο τέλος του 1979 και μετά έφυγα για Αμερική.

Σας πέρασε ποτέ από το μυαλό να φύγετε από το γήπεδο την ώρα κάποιου αγώνα;

Κατά καιρούς, όταν κάποιοι οπαδοί μάς έβριζαν - πάντα ένας παίκτης το σκέφτεται - αλλά ήταν κάτι περαστικό, της στιγμής.

Ήταν το γήπεδο αυτό το δεύτερο σπίτι σας;

Φυσικά. Ίσως να ήταν το πρώτο σπίτι μας.

Πώς ονειρεύεστε ένα καινούργιο γήπεδο της ΑΕΚ;

Πρέπει να γίνει υπερσύγχρονο. Μόνο έτσι η ΑΕΚ έπειτα από λίγα χρόνια θα μεγαλουργήσει.

Ποιος ήταν ο παίκτης που συνεργαστήκατε καλύτερα σ' αυτόν τον αγωνιστικό χώρο;

Ήταν αρκετοί και μεγάλα ονόματα. Σε μια τέτοια ομάδα, άλλωστε, όλοι οι παίκτες έχουν συμμετοχή για να κάνουν κάτι καλό.

Με ποιον πρόεδρο έχετε συνδέσει το γήπεδο αυτό;

Ο Νίκος Γκούμας είχε μεγάλη συμμετοχή, αφού απ' ό,τι έχω μάθει, ο ίδιος έβαφε το γήπεδο και, φυσικά, ο Λουκάς Μπάρλος.

Θα θέλατε να επανέλθετε, αν γινόταν, ως ποδοσφαιριστής της ΑΕΚ ή ως προπονητής;

Φυσικά ως ποδοσφαιριστής.

Ποιος σάς έχει πληγώσει πιο πολύ στον χώρο αυτό;

Κατά καιρούς, χάσαμε μερικά ματς από αντιπάλους, πράγμα το οποίο θεωρήθηκε έκπληξη και αυτό με πλήγωνε πάντα.

Ποια συμβουλή, που σας έδωσαν, δεν ξεχάσατε ποτέ;

Ο Φέρεντς Πούσκας μού είχε πει: «Μικρέ, να μάθεις να παίζεις χωρίς την μπάλα. Μόνο έτσι θα καταφέρεις να αγωνιστείς πολλά χρόνια». Ακολούθησα τη συμβουλή του και όντως, έτσι έγινε.

 

Φύλλο 3

Αφού μελετήσετε τις συνεντεύξεις που σας δόθηκαν, να απαντήσετε στα ακόλουθα ερωτήματα:

1. Πού παρουσιάζεται η συνέντευξη;
2. Ποια τα συμμετέχοντα πρόσωπα; Ποια η ιδιότητά τους;
3. Ποιο ύφος έχουν οι ερωτήσεις; Να αιτιολογήσεις λαμβάνοντας υπόψη σου το ρηματικό πρόσωπο που χρησιμοποιεί ο δημοσιογράφος και ο συνεντευξιαζόμενος.
4. Σε ποιο χρόνο γίνονται οι ερωτήσεις και δίνονται οι απαντήσεις; Τι πετυχαίνει με αυτή του την επιλογή ο δημοσιογράφος και ο συνεντευξιαζόμενος;
5. Ποια έγκλιση κυριαρχεί στο κείμενο και πώς το εξηγείς αυτό;
6. Ποια η δομή της συνέντευξης;
7. Πώς θα χαρακτήριζες τις ερωτήσεις (προσωπικές, γενικού περιεχομένου, άλλο);
8. Πόσο χρόνο πιστεύεις ότι διάρκεσε;

 

Φύλλο 4

	Επιστολή	Συνέντευξη
Δομή
Ύφος
Ρηματικοί τύποι (χρόνοι, εγκλίσεις, πρόσωπα)
Στερεότυπες εκφράσεις

 

 

Μετά τη συγγραφή της κειμενικής εκδοχής των ομάδων και της παρουσίασης της στην ολομέλεια, δίνεται ένα πεντάλεπτο σε κάθε ομάδα να αξιολογήσει το προφορικό / γραπτό κείμενο που παρήγαγε, δηλαδή, οι μαθητές εμπλέκονται σε διαδικασία αυτοαξιολόγησής τους, σε:

α)  επίπεδο έκφρασης - ακρίβειας λόγου,

β) σε επίπεδο περιεχομένου,

γ) σε επίπεδο δομής,

δ)  σε επίπεδο επικοινωνιακού πλαισίου,

ε) σε επίπεδο παρουσίασης της «συνέντευξης».

 

Η αυτοαξιολόγηση θα πραγματοποιηθεί:

α. μέσα από συζήτηση των μελών των ομάδων και θα ανακοινωθεί στην τάξη,

β. μέσω του πίνακα ελέγχου της συνέντευξης (ρουμπρίκα) που έχει δημιουργηθεί,

γ. μέσω σύγκρισης των μαθητικών κειμένων με τα κείμενα που τους δόθηκαν.

 

Επίσης, θα γίνει ετεροδιόρθωση από την τάξη και τον εκπαιδευτικό όσον αφορά σημεία «χρήζοντα» διόρθωση. Γίνεται και χρήση καρτών αξιολόγησης ΝΑΙ/ΟΧΙ, καθώς ελέγχονται τα σημεία της ρουμπρίκας αξιολόγησης.

 

Επιπλέον, οι μαθητές ατομικά καλούνται να συμπληρώσουν την τελευταία στήλη του Διαγράμματος «Ξέρω» - «Θέλω να μάθω» - «Έμαθα» (βλ. Παράρτημα, Πίνακας 1).

 

Μετά την ολοκλήρωση του μετασυγγραφικού σταδίου, κατόπιν κάποιων πιθανών βελτιώσεων, ενδέχεται η δημοσίευση επιλεγμένων κειμένων των μαθητών στη σχολική εφημερίδα.

 

Ως εργασία για το σπίτι, δίνεται φύλλο εργασίας προς συμπλήρωση που αφορά τη σύγκριση της συνέντευξης του Γιαννάκη και του κειμένου του Στ. Θεοδωράκη «Γράμμα σε ένα φοβισμένο 16χρονο» (βλ. Παράρτημα, Φύλλο εργασίας 4) που έχει αναρτηθεί στον ιστότοπο που έχει δημιουργηθεί για τις ανάγκες του μαθήματος, οπότε θα αξιολογηθεί η κατάκτηση της νέας γνώσης και η σύγκριση με την προηγούμενη.

 

Είδος αξιολόγησης

Κατά τη μαθησιακή διαδιακασία προτείνεται:

α) αρχική αξιολόγηση, εφόσον αξιολογούνται οι εμπειρίες και η προυπάρχουσα γνώση των μαθητών σχετικά με το νέο κειμενικό είδος, τη συνέντευξη. Επίσης, με το Φύλλο 1 μπορεί να αξιολογηθεί η ήδη υπάρχουσα γνώση, αλλά και τα ενδιαφέροντα των μαθητών σχετικά με τη συνέντευξη ως επικοινωνιακό είδος.

β) διαμορφωτική αξιολόγηση, για την αντιμετώπιση τυχόν προβλημάτων και ανασύνταξη του σεναρίου, για την καταγραφή του ενδιαφέροντος και του βαθμού εμπλοκής των μαθητών στο έργο (Φύλλο 2 και 3).

γ) τελική αξιολόγηση, για να ελεγχθεί αν οι μαθητές μας έχουν κατακτήσει τη νέα γνώση και σε ποιο βαθμό (Φύλλο 4).

Εργαλείο/α αξιολόγησης

Κατά την αξιολόγηση του προϊόντος, όσον αφορά την αυτοαξιολόγηση, αυτή θα πραγματοποιηθεί:

α. μέσα από συζήτηση των μελών των ομάδων και θα ανακοινωθεί στην τάξη,

β. μέσω του πίνακα ελέγχου της συνέντευξης (ρουμπρίκα) που έχει δημιουργηθεί από τους μαθητές,

γ. μέσω σύγκρισης των μαθητικών κειμένων με τα κείμενα που τους δόθηκαν.

 

Επίσης, θα γίνει ετεροδιόρθωση από την τάξη και τον εκπαιδευτικό όσον αφορά σημεία «χρήζοντα» διόρθωση, σχολιάζεται το έργο των ομάδων ως προς την παρουσίαση, το περιεχόμενο, τη δομή, τη συνεργασία των μελών της ομάδας, την επίτευξη των στόχων της συνέντευξης και των χαρακτηριστικών της. Γίνεται και χρήση καρτών αξιολόγησης ΝΑΙ/ΟΧΙ, καθώς ελέγχονται τα σημεία της ρουμπρίκας αξιολόγησης.

 

Επιπλέον, οι μαθητές ατομικά καλούνται να συμπληρώσουν την τελευταία στήλη του Διαγράμματος «Ξέρω» - «Θέλω να μάθω» - «Έμαθα» (βλ. Φύλλο 1, Πίνακας 1).

Εναλλακτικές προτάσεις / εναλλακτικός σχεδιασμός σε περίπτωση δυσχερειών εφαρμογής του σεναρίου

Εκτός της αρχικής αξιολόγησης που έγινε πριν από το προ-συγγραφικό/ προ- ομιλητικό στάδιο προς διερεύνηση των ενδιαφερόντων και των αναγκών των μαθητών, γίνεται διαμορφωτική αξιολόγηση σε όλη τη διάρκεια της μαθησιακής διαδικασίας σε όλες τις φάσεις, ώστε σε περίπτωση δυσκολίας εφαρμογής να γίνει επαναξιολόγηση και διόρθωση του διδακτικού σεναρίου. Στο τέλος της μαθησιακής διαδικασίας γίνεται τελική αξιολόγηση και δίνεται το φύλλο εργασίας 4 ως εργασία για το σπίτι.

 

Κριτικές παρατηρήσεις

Επί χάρτου μπορεί να φαίνονται όλα δυνατά και πραγματοποιήσιμα. Ωστόσο, θα πρέπει να ληφθούν σοβαρά υπόψη τα εξής:

1. η συγκέντρωση των μαθητών στο έργο, ιδίως στο εργαστήριο
2. τεχνικές δυσκολίες, όπως μη λειτουργία κάποιων υπολογιστών στο εργαστήριο, διακοπή ρεύματος, βλάβες, κ.λπ.
3. οι διακοπές από άλλους εκπαιδευτικούς ή μαθητές για τυπικές ή μη ανακοινώσεις.

Επεκτασιμότητα

Το παρόν σενάριο με τις κατάλληλες τροποποιήσεις θα μπορούσε  να εφαρμοστεί για τη διδασκαλία και άλλων κειμενικών ειδών, του πλαγίου λόγου και δευτερευουσών προτάσεων (Γ΄Γυμνασίου), των γλωσσικών επιλογών του συγγραφέα, κ.α.

Βιβλιογραφία

Αργυρόπουλος, Β. (2013). Διαφοροποίηση και διαφοροποιημένη διδασκαλία: θεωρητικό υπόβαθρο και βασικές αρχές. Στο Σ. Παντελιάδου & Δ. Φιλιππάτου (Eds.). Διαφοροποιημένη διδασκαλία. Θεωρητικές προσεγγίσεις & εκπαιδευτικές πρακτικές (27-59). Αθήνα: Εκδόσεις Γρηγόρη.

Βαλιαντή, Στ. & Νεοφύτου Λ. (2017). Διαφοροποιημένη Διδασκαλία. Λειτουργική και αποτελεσματική εφαρμογή. Αθήνα: Εκδόσεις Πεδίο.

Harmer, J. (2004). How to Teach Writing. Essex: Longman.

Νικολαϊρίζη, Μ. (2013). Καθολικός σχεδιασμός στη μάθηση και διαφοροποιημένη διδασκαλία: η σημασία για τους μαθητές με αναπηρίες ή/και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες. Στο Σ. Παντελιάδου & Δ. Φιλιππάτου (Eds.). Διαφοροποιημένη διδασκαλία. Θεωρητικές προσεγγίσεις & εκπαιδευτικές πρακτικές (99-120). Αθήνα: Εκδόσεις Γρηγόρη.

ΙΕΠ (2022). Προγράμματα σπουδών Νεοελληνικής Γλώσσας στις Α΄, Β΄, και  Γ΄ τάξεις Γυμνασίου. Αθήνα.

Παντελιάδου, Σ. & Φιλιππάτου, Δ. (2013)(Eds.) Διαφοροποιημένη διδασκαλία. Θεωρητικές προσεγγίσεις & εκπαιδευτικές πρακτικές. Αθήνα: Πεδίο.

Tomlinson, C.A. (2010). Διαφοροποίηση της εργασίας στην αίθουσα διδασκαλίας. Ανταπόκριση στις ανάγκες όλων των μαθητών. Αθήνα: Εκδόσεις Γρηγόρη.

Tomlinson, C.A. (2015). Πώς να διαφοροποιήσουμε τη διδασκαλία σε τάξεις μεικτής ικανότητας. Αθήνα: Εκδόσεις Γρηγόρη

Επιπλέον ψηφιακό περιεχόμενο και εργαλεία

Έγινε χρήση των εξής ψηφιακών εργαλείων:

• Προβολή μέρους της συνέντευξης

 «Γιάννης: Η εξομολόγηση του Πρωταθλητή» | COSMOTE SPORT HD

https://www.youtube.com/watch?v=yC7GF3BAbl4&ab_channel=COSMOTETV

• χρήση του ιστότοπου Πύλη για την Ελληνική Γλώσσα, σώματα κειμένων
• εφημερίδα Καθημερινή, συνέντευξη Σταύρου Θεοδωράκη, Γράμμα σε ένα φοβισμένο 16αρηhttps://www.kathimerini.gr/society/561396946/gramma-se-enan-fovismeno-16ari/