Σκεπτικό του σεναρίου / Αιτιολόγηση των επιλογών

Το συγκεκριμένο θέμα του σεναρίου επιλέχθηκε, καθώς είναι γνωστό ότι οι μαθητές/τριες έρχονται στο σχολείο έχοντας ήδη διαμορφωμένες απόψεις για την έννοια του κλίματος, οι οποίες πολλές φορές είναι λανθασμένες και απέχουν πολύ από την επιστημονική άποψη. Μέσα από  διαδικασίες εποικοδομητικής και διερευνητικής/ανακαλυπτικής μάθησης οι μαθητές/τριες αναμένεται να αποσαφηνίσουν την έννοια του κλίματος, και να συσχετίσουν της κινήσεις της γης με χαρακτηριστικά του φυσικού περιβάλλοντος και ειδικότερα την δημιουργία των κλιματικών ζωνών.

Πρωτοτυπία – Καινοτομία

Το σενάριο βασίζεται σε διαδικασίες εποικοδομητικής και διερευνητικής/ανακαλυπτικής μάθησης, η οποία στηρίζεται πάνω σε προγενέστερες γνώσεις, οι οποίες τροποποιούνται κατάλληλα, ώστε να αποσαφηνιστούν και ενσωματωθούν στη νέα γνώση.

Αξιοποιούνται στο μέγιστο δυνατό βαθμό, οι τεχνολογίες πληροφορίας και επικοινωνιών (Τ.Π.Ε.), καθώς αυτές, με την κατάλληλη διαχείριση και αξιοποίηση μπορούν να επιδράσουν καταλυτικά στη διεύρυνση και στον εμπλουτισμό των διδακτικών-μαθησιακών διαδικασιών, συμβάλλοντας στη δημιουργία μαθησιακών περιβαλλόντων τα οποία διευκολύνουν την πρόκληση του ενδιαφέροντος, την ενεργητική συμμετοχή και την εποικοδόμηση της γνώσης από τους μαθητές/τριες.

Προστιθέμενη αξία

Η μελέτη του θέματος, έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση της αλληλεπίδρασης κατά τη μαθησιακή διαδικασία, την αυτονομία στη μάθηση και παρέχει το πλαίσιο για την ανακάλυψη της και οικοδόμησης της γνώσης, της αναδόμησης των αντιλήψεών τους, μέσα από ανακαλυπτικές διαδικασίες, στη βαθύτερη κατανόησή τους και την καλλιέργεια της κριτικής σκέψης, του αναστοχασμού και την ανάπτυξη μεταγνωστικών δεξιοτήτων.

Οι μαθητές/τριες συχνά παρανοούν ότι οι διαφορές θερμοκρασίας στην επιφάνεια της γης, σχετίζονται με την απόσταση από τον ήλιο με την περιφορά της γύρω από αυτόν που στην πραγματικότητα διαδραματίζουν πολύ μικρό ρόλο στις αλλαγές θερμοκρασίας. Η τροχιά της Γης είναι σχεδόν κυκλική ενώ η διαφορά οφείλεται στην γωνία πρόσπτωσης των ηλιακών ακτινών.

Παιδαγωγική προσέγγιση και στρατηγικές

Η παιδαγωγική προσέγγιση είναι γνωστική.

Ακολουθούνται διαδικασίες εποικοδομητικής και διερευνητικής/ανακαλυπτικής μάθησης. Η μάθηση είναι μια διαδικασία προσωπικής κατασκευής της γνώσης, η οποία στηρίζεται πάνω σε προγενέστερες γνώσεις, οι οποίες τροποποιούνται κατάλληλα ώστε να ενσωματωθούν στη νέα γνώση. Κατά την διερευνητική/ανακαλυπτική μάθηση, οι μαθητές/τριες προσεγγίζουν και αξιοποιούν τη γνώση, παρατηρούν, διατυπώνουν υποθέσεις, ,καταγράφουν τα συμπεράσματα και ελέγχουν τις υποθέσεις τους και εξηγούν παρόμοια φαινόμενα και γενικεύουν.

Για την υλοποίηση των διαδικασιών της εποικοδομητικής προσέγγισης ακολουθείται ένα μεικτό κατευθυνόμενο ερευνητικό/ανακαλυπτικό μοντέλο διδασκαλίας, χρησιμοποιώντας τις τεχνικές της ομαδοσυνεργατικής μάθησης, των ερωτοαποκρίσεων, της ανάπτυξης κατάλληλων συζητήσεων και του καταιγισμού ιδεών, ωθώντας ουσιαστικά τους/τις μαθητές/τριες στο να ερευνήσουν και να ανακαλύψουν την νέα γνώση

Στοχευόμενο κοινό (ομάδα-στόχος ή σε ποιους απευθύνεται) Βαθμίδα Εκπαίδευσης

δημοτικό

Τάξη

ΣΤ' Δημοτικού

Ηλικιακή ομάδα

Από 11   Έως 12

Γλώσσα στοχευόμενου κοινού

ελληνικά

Εκτιμώμενος χρόνος υλοποίησης σεναρίου (διάρκεια)

μικρή διάρκεια: έως 3 ώρες

Μικρή Διάρκειας, 2 ώρες (1 διδακτικό δίωρο)

Χώρος υλοποίησης

Εργαστήριο Πληροφορικής, εναλλακτικά αίθουσα διδασκαλίας με γωνία υπολογιστή

Ενορχήστρωση τάξης Οργάνωση τάξης / διδασκαλίας

Το σενάριο ακολουθεί το διδακτικό μοντέλο της διερευνητικής - ανακαλυπτικής μάθησης. Περιλαμβάνει τις φάσεις της εμπλοκής-προσανατολισμού, της αναγνώρισης της πρότερης γνώσης, της έρευνας, της ερμηνείας των αποτελεσμάτων και της συζήτησης.

Οι μαθητές/τριες στο εργαστήριο πληροφορικής ή στην αίθουσα διδασκαλίας, αρχικά κατά την φάση της εμπλοκής και προσανατολισμού και της ανίχνευσης (ανάδειξη) των ιδεών τους θα συζητήσουν για την έννοια του κλίματος στην ολομέλεια της τάξης και θα καταγράψουν της απόψεις τους σε στο φύλλο εργασιών που θα του δοθεί. Οι επόμενες φάσεις της εργασίας με τα μαθησιακά διδακτικά αντικείμενα του φωτόδεντρου, της εφαρμογής και του αναστοχασμού, θα πραγματοποιηθούν ομαδοσυνεργατικά (θα χωριστούν σε ομάδες ανάλογα με τον αριθμό των ηλεκτρονικών υπολογιστών) και θα εργαστούν σύμφωνα με τα φύλλα εργασίας. Τα μέλη κάθε ομάδας θα συζητήσουν, θα ανταλλάξουν απόψεις, θα πειραματιστούν και θα εξάγουν συμπεράσματα. και θα τα παρουσιάσουν στην ολομέλεια. Τέλος, η φάση της αξιολόγησης θα γίνει με ερωτοαπαντήσεις και ολοκλήρωση των ασκήσεων στα Φύλλα εργασίας και στο σχολικό εγχειρίδιο

Ρόλοι μαθητών & εκπαιδευτικών

Οι μαθητές θα εργαστούν σε ομάδες των 2-3 ατόμων ενισχύοντας την ομαδοσυνεργατική διαδικασία. Ο εκπαιδευτικός έχει το ρόλο του συντονιστή και συμβούλου για τις ομάδες των μαθητών/τριων του, σε συνεργασία με τον/την εκπαιδευτικό εφαρμόζουν τη διδακτική τεχνική του και ερωταποκρίσεων, της αναγνώρισης της πρότερης γνώσης μέσω του καταιγισμού ιδεών, για να καθοδηγηθούν και να φτάσουν σε συμπέρασμα κατά την υλοποίηση των δραστηριοτήτων.

Απαιτήσεις εφαρμογής σεναρίου Προαπαιτούμενες γνώσεις των μαθητών

Είναι αναγκαίο οι μαθητές/τριες να έχουν αναπτύξει τις βασικές δεξιότητες χρήσης του Η/Υ και επίσης, να ανακαλέσουν τις γνώσεις τους που έχουν διδαχθεί στις ενότητες του σχολικού εγχειριδίου για την περιφορά της Γης και της εποχές και την συσχέτιση τους με την περιφορά της γης( Γεωγραφία ΣΤ΄, κεφάλαιο 5ο) καθώς και την έννοια του κλίματος – Διαφορές καιρού και κλίματος (Γεωγραφία Ε΄, κεφάλαιο 16ο )

Απαιτούμενα βοηθητικά υλικά και εργαλεία

Σχολικό διδακτικό εγχειρίδιο Γεωγραφία ΣΤ’ Δημοτικού, http://ebooks.edu.gr/ebooks/v/html/8547/2272/Geografia_ST-Dimotikou_html-empl/indexB_10.html )

Κλιματικές ζώνες της γης:https://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/2987

Πρόσπτωση των ηλιακών ακτινών στη Γη: http://photodentro.edu.gr/lor/r/8521/2972

Θερμικές ζώνες της Γης: https://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/2803

Πολυχάρτης Παγκόσμιος: Γεωμορφολογικός, κλιματικός, βλάστησης: http://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/2898

Κλίμα ή καιρός (κουίζ), https://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/3028

Απαιτούμενη υλικοτεχνική υποδομή

Εργαστήριο πληροφορικής ή γωνιά Η/Υ στην αίθουσα, πρόσβαση στο διαδίκτυο

Απαιτούμενη προετοιμασία

Από τη σκοπιά του εκπαιδευτικού, η προετοιμασία αφορά στην:

• Δοκιμή και έλεγχου της προσβασιμότητας στο διαδίκτυο.
• Έλεγχο λειτουργίας των μαθησιακών αντικειμένων του φωτόδεντρου.
• Προετοιμασία του γνωστικού αντικειμένου και του έντυπου υλικού που θα χρειαστεί.
• Προετοιμασία του χώρου που θα διεξαχθεί η διδασκαλία.

Διδακτικοί στόχοι Γενικός/οί στόχος/οι

Επιδιώκεται η συμπλήρωση ή και η αναδιαμόρφωση των γεωγραφικών νοητικών μοντέλων των μαθητών/τριων. Να συσχετίζουν της κινήσεις της γης με χαρακτηριστικά του φυσικού περιβάλλοντος και την δημιουργία των κλιματικών ζωνών και να ανασκευάζουν λανθασμένες προϋπάρχουσες γνώσεις σχετικά με το θέμα. Να εμπλουτίσουν το γεωγραφικό γλωσσάριο, που συνοδεύει το κεφάλαιο και περιλαμβάνει έννοιες, οι οποίες αφενός μεν διευκολύνουν τη διαδικασία αυτομάθησης, αφετέρου δε προσφέρουν συμπληρωματικά στοιχεία απαραίτητα για την εξοικείωση των μαθητών με τους γεωγραφικούς όρους. Ειδικότερα να κατανοήσουν τον τρόπο διαμόρφωσης των κλιματικών ζωνών και τους παράγοντες, οι οποίοι τις διαμορφώνουν και να εντοπίζουν τη σχέση που υπάρχει ανάμεσα στην θερμότητα που δέχεται η γη και τη διεύθυνση πτώσης ηλιακών ακτινών στην αυτήν.

Ειδικοί διδακτικοί στόχοι (κατά Bloom)

Στο συγκεκριμένο σενάριο η ταξινομία που ακολουθείτε για την διατύπωση των διδακτικών στόχων είναι η αναθεωρημένη ταξινομία του Bloom

Προσδοκώμενα μαθησιακά αποτελέσματα Γνώσεις

Σύμφωνα με το βιβλίο δασκάλου « Γεωγραφίας ΣΤ΄ και  του  Αναλυτικού Προγράμματος Σπουδών μετά την υλοποίηση του σεναρίου οι μαθητές/τριες, αναμένεται να:

1. κατανοούν την έννοια του κλίματος
2. κατανοούν τις διαφορές ανάμεσα στο  κλίμα και τον  καιρό
3. εντοπίζουν τις κλιματικές ζώνες στον παγκόσμιο χάρτη
4. διακρίνουν τους παράλληλους που ορίζουν τις κλιματικές ζώνες (αρκτικός κύκλος, τροπικός του καρκίνου, Τροπικός του Αιγόκερου, Ανταρκτικός κύκλος)
5. συνδέουν το κλίμα ενός τόπου με την θερμότητα που δέχεται από τον Ήλιο
6. αναγνωρίζουν την θερμότητα που δέχεται η γη από τον ήλιο ως βασικό παράγοντα που επηρεάζει το κλίμα
7. ερμηνεύουν και να συσχετίζουν τη σχέση του κλίματος με την γωνία πρόσπτωση των ακτινών του ήλιου στη γη
8. συνδέουν τις κλιματικές ζώνες με τα είδη κλίματος και παράγοντες που το επηρεάζουν

Δεξιότητες

Ως προς ψυχοκινητικό τομέα

Με την υλοποίηση του σεναρίου οι μαθητές και οι μαθήτριες αναμένεται να:

• αναπτύξουν δεξιότητες χειρισμού δυναμικών οπτικοποιήσεων
• επικεντρωθούν στις πρακτικές διερεύνησης και μελέτης των φυσικών φαινομένων μέσα από παρατηρήσεις, συλλογή δεδομένων, ανάπτυξη ιδεών, υποθέσεων, με στόχο την ολοκλήρωση δραστηριοτήτων και αξιοποίησή τους στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων της καθημερινής τους ζωής.
• αξιοποιήσουν τις τεχνολογίες πληροφορίας και επικοινωνιών (Τ.Π.Ε.), οι οποίες μπορούν να επιδράσουν στη διεύρυνση και στον εμπλουτισμό των διδακτικών-μαθησιακών διαδικασιών, συμβάλλοντας στη δημιουργία μαθησιακών περιβαλλόντων τα οποία διευκολύνουν την πρόκληση του ενδιαφέροντος, την ενεργητική συμμετοχή και την εποικοδόμηση της γνώσης από τους μαθητές.
• αναπτύξουν δεξιότητες στην επικοινωνία και συνεργασία με τους άλλους

Στάσεις, συμπεριφορές, αξίες

Ως προς συναισθηματικό τομέα

Επιδιώκεται η  υιοθέτηση στάσεων και συμπεριφορών που θα επιτρέπουν στους μαθητές να ενταχθούν ομαλά και δημιουργικά στο φυσικό και κοινωνικο-πολιτιστικό περιβάλλον. Με την υλοποίηση του σεναρίου οι μαθητές/τριες θα πρέπει αξιοποιώντας και ερμηνεύοντας τις οπτικές αναπαραστάσεις των μαθησιακών αντικειμένων, να ανασκευάσουν παρανοήσεις σχετικά με την έννοια του κλίματος, να κατανοήσουν την σχέση ανάμεσα στην γωνία πρόπτωσης των ηλιακών ακτινών στην επιφάνεια της κατά την περιφορά της γης γύρω από των ήλιο και την δημιουργία και διάκριση των κλιματικών ζωνών .

Επίσης, συνεισφέρει στην απόκτηση δεξιοτήτων, συλλογής, οργάνωσης, ανάλυσης και επεξεργασίας δεδομένων, ενισχύεται ο διάλογος και η συνεργασία μεταξύ των, προάγεται η αυτενέργεια και η κριτική σκέψη και οικοδομείται η νέα γνώση, αναλαμβάνοντας οι μαθητές/τριες, κεντρικό και ενεργητικό ρόλο στη μαθησιακή διαδικασία.

Εκτίμηση μαθησιακών ή άλλων δυσκολιών των μαθητών

Αρκετοί μαθητές συγχέουν το κλίμα με τον καιρό και θεωρούν ότι η διαφορά θερμοκρασίας στις διάφορες περιοχές, οφείλεται στην απόσταση της γης από τον ήλιο, δηλαδή ότι, κατά την περιφορά γύρω από τον ήλιο  η γη άλλες φορές τον πλησιάζει και άλλες απομακρύνεται και όχι στην γωνία πρόσπτωσης των ηλιακών ακτινών στην επιφάνεια της.

Παιδαγωγική προσέγγιση και στρατηγικές

Η παιδαγωγική προσέγγιση είναι γνωστική.

Ακολουθούνται διαδικασίες εποικοδομητικής και διερευνητικής/ανακαλυπτικής μάθησης. Η μάθηση είναι μια διαδικασία προσωπικής κατασκευής της γνώσης, η οποία στηρίζεται πάνω σε προγενέστερες γνώσεις, οι οποίες τροποποιούνται κατάλληλα ώστε να ενσωματωθούν στη νέα γνώση. Κατά την διερευνητική/ανακαλυπτική μάθηση, οι μαθητές/τριες προσεγγίζουν και αξιοποιούν τη γνώση, παρατηρούν, διατυπώνουν υποθέσεις, ,καταγράφουν τα συμπεράσματα και ελέγχουν τις υποθέσεις τους και εξηγούν παρόμοια φαινόμενα και γενικεύουν.

Για την υλοποίηση των διαδικασιών της εποικοδομητικής προσέγγισης ακολουθείται ένα μεικτό κατευθυνόμενο ερευνητικό/ανακαλυπτικό μοντέλο διδασκαλίας, χρησιμοποιώντας τις τεχνικές της ομαδοσυνεργατικήε μάθησης, των ερωτοαποκρίσεων, της ανάπτυξης κατάλληλων συζητήσεων και του καταιγισμού ιδεών, ωθώντας ουσιαστικά τους/τις μαθητές/τριες στο να ερευνήσουν και να ανακαλύψουν την νέα γνώση

Εκπαιδευτικοί πόροι

Τα μαθησιακά αντικείμενα από το φωτόδεντρο,  που θα χρησιμοποιηθούν κατά την υλοποίηση του σεναρίου, επιλέχθηκαν καθώς σχετίζονται με το θέμα που πραγματεύεται το σενάριο:

• Κλιματικές ζώνες της γης:https://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/2987, Χάρτης και υπόμνημα με τις κλιματικές ζώνες της Γης. Στον παγκόσμιο χάρτη δηλώνονται με χρώματα οι επιμέρους κλιματικές ζώνες, ενώ στο συνοδευτικό υπόμνημα επεξηγείται το κλίμα που επικρατεί σε κάθε περιοχή (ορεινό, ερήμου, τροπικό, εύκρατο, ηπειρωτικό ψυχρό, πολικό, μεσογειακό).
• Πρόσπτωση των ηλιακών ακτινών στη Γη: http://photodentro.edu.gr/lor/r/8521/2972, μια δυναμική οπτική αναπαράσταση και ανοιχτή δραστηριότητα, σχετικά με την πρόσπτωση των ηλιακών ακτίνων στη Γη, διευκολύνει να κατανοήσουν οι μαθητές/τριες τον ρόλο της γωνίας πρόσπτωσης στην ένταση των ηλιακών ακτινών.
• Θερμικές ζώνες της Γης: https://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/2803, Χάρτης με χωροθετημένες πληροφορίες και χαρακτηριστικές εικόνες, σχετικά με τις θερμικές ζώνες της Γης. οι μαθητές/τριες θα γνωρίσουν τις θερμικές ζώνες της Γης, θα κατανοήσουν πώς ορίζονται και ποια είναι τα βασικά κλιματικά χαρακτηριστικά τους. επίσης δίνει τη δυνατότητα στους μαθητές να εξερευνήσουν τις θερμικές ζώνες (Βόρεια και Νότια Πολική, Βόρεια και Νότια Εύκρατη, Τροπική) και να μελετήσουν τις πληροφορίες που δίνονται για καθεμία από αυτές.
• Πολυχάρτης Παγκόσμιος: Γεωμορφολογικός, κλιματικός, βλάστησης: http://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/2898, Πολυχάρτης παγκόσμιος (γεωμορφολογικός, αναγλύφου κλιματικός, ζωνών βλάστησης, θερμοκρασιών, βροχοπτώσεων)  θα αξιοποιηθεί η δυνατότητα να εμφανιστούν χάρτες κλιματικών ζωνών, θερμοκρασιών Ιανουαρίου, θερμοκρασιών Ιουλίου και βροχοπτώσεων.
• Κλίμα ή καιρός (κουίζ), https://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/3028, Κουίζ δέκα ερωτήσεων (πολλαπλών επιλογών), σχετικά με τον καιρό και το κλίμα. Στόχος της άσκησης είναι να μελετήσουν οι μαθητές τους ορισμούς για το κλίμα και τον καιρό και, στη συνέχεια, να δοκιμάσουν τις γνώσεις τους, διακρίνοντας ποιες από τις φράσεις που ακολουθούν αναφέρονται στον καιρό και ποιες στο κλίμα.

Ροή εφαρμογής – Πορεία διδασκαλίας

Ακολουθούνται διαδικασίες εποικοδομητικής και διερευνητικής/ανακαλυπτικής μάθησης, με τα ακόλουθα στάδια: της εμπολκής – προσανατολισμού, εννοιολόγησης και αναγνώρισης πρότερης γνώσης το στάδιο της έρευνας και  ερμηνείας - αιτιολόγησης των αποτελεσμάτων, εξαγωγής συμπερασμάτων και οικοδόμησης της νέας γνώσης. Στο τέλος θα ακολουθήσει συζήτηση με βάση τα συμπεράσματα (εφαρμογή και επέκταση της νέας γνώσης). Οι μαθητές καλούνται να δράσουν ενεργητικά σε ομάδες, ακολουθώντας τις οδηγίες που τους παρέχονται στη μορφή ενός φύλλου εργασίας, με τον δικό τους ρυθμό, αναλαμβάνοντας έτσι τον κυρίαρχο ρόλο στην μαθησιακή τους πορεία. Μεταξύ των ομάδων μπορεί να αναπτυχθεί αλληλεπίδραση μέσω της παρουσίασης και συζήτησης των επιμέρους εργασιών ώστε να επιτύχουν από κοινού τους μαθησιακούς στόχους.

Για την υλοποίηση των δραστηριοτήτων του σεναρίου θα χρησιμοποιηθούν φύλλα εργασίας δομημένα με τέτοιο τρόπο παρέχοντας αυτονομία το καθένα  λειτουργώντας αυτόνομα και οδηγώντας στα σχετικά συμπεράσματα. Καθοδηγούν τους μαθητές/τριες στη διεξαγωγή των διερευνήσεών τους, ώστε αλληλεπιδρώντας με τα επιλεγμένα μαθησιακά αντικείμενα, να μπορέσουν να εντοπίσουν τις πληροφορίες οι οποίες είναι απαραίτητες για τη συμπλήρωσή και την σταδιακή οικοδόμηση των νέων γνώσεων.

Φύλλα εργασίας

Η υλοποίηση του σεναρίουγια την επίτευξη των μαθησιακών στόχων που έχουν τεθεί, θα υποστηριχτεί από φύλλα εργασίας που  θα δοθούν σους μαθητές/τριες,.  Τα οποία συμπληρώνουν, ακολουθώντας τις οδηγίες, απαντούν στα ερωτήματα που τους τίθενται, μελετώντας, ερευνώντας  και συλλέγοντας πληροφορίες, αλληλεπιδρώντας με τα μαθησιακά αντικείμενα του φωτόδεντρου.

Η περιγραφή των φύλλων εργασίας ανά δραστηριότητα θα ανρτηθεί στην ενότητα  πρόσθετο υλικό.

Εναλλακτικό σχέδιο δράσης

Στην περίπτωση που οι μαθητές συναντήσουν δυσκολίες ο εκπαιδευτικός μπορεί να βοηθήσει τους μαθητές με κατάλληλες ερωτήσεις και παραδείγματα, σε περίπτωση που για κα΄ποιον λόγο υπάρξει πρόβλημα με τα μαθησιακά αντικέιμενα του φωτόδεντρου που επιλέχθηκαν ο εκπαιδευτικός μπορέι να αξιοποίηση εικόνες απο στο βιβλίο του μαθητή της Γεωγραφίας τησ ΣΤ (κεφάλαιο 10, ενότητα φυσικός Κόσμος) κλιματογρ'αματα ή το πρόσθετο υλκό που παρουσιάζεται στην ενότητα του σεναρίου "Επιπλέον ψηφιακό περιεχόμενο και εργαλεία"

Μέσα από την αξιολογική διαδικασία επιδιώκεται αφενός ο έλεγχος επίτευξης των μαθησιακών στόχων του σεναρίου και αφετέρου η διαπίστωση της ικανότητας των μαθητών να εφαρμόσουν μεθόδους και τεχνικές, οι οποίες στο μάθημα της Γεωγραφίας αποτελούν αντικείμενα μάθησης.

Η αξιολόγηση των μαθησιακών αποτελεσμάτων των μαθητών/τριων, θα είναι διαμορφωτική και τελική. Η διαμορφωτική αξιολόγηση Θα διεξαχθεί κατά τη διάρκεια της υλοποίησης του διδακτικού σεναρίου και της διδασκαλίας, με ανάλυση του προφορικού λόγου των μαθητών (συζητήσεις ανάμεσα στους μαθητές και ανάμεσα στους μαθητές και στον εκπαιδευτικό), παρατήρησης της συμμετοχής και του ενδιαφέροντος των και του γραπτού λόγου των μαθητών (γραπτές απαντήσεις μαθητών στις ερωτήσεις του φύλλου εργασίας και των ασκήσεων στο τετράδιο του μαθητή της διδακτικής ενότητας).

Στη τελική θα αξιολογηθεί ο βαθμός επίτευξης των στόχων του σεναρίου, η ανασκευή λανθασμένης προϋπάρχουσας γνώσης σχετικά με το θέμα, στο γνωστικό, όσο και στην απόκτηση δεξιοτήτων και κοινωνικών στάσεων στα πλαίσια της λειτουργίας της ομάδας. Επιδιώκεται να αξιολογηθούν όχι μόνο οι γνώσεις, αλλά και οι δεξιότητες και οι στάσεις που ανέπτυξαν οι μαθητές. Οι μαθητές/τριες καλούνται να κατασκευάσουν εννοιολογικό χάρτη, με τις διδαχθείσες έννοιες και σύνδεσης μεταξύ των και να συγκρίνουν τις υποθέσεις τους στα ερωτήματα με τα συμπεράσματα τους (Ανασκόπηση – σύγκριση μεταξύ των ιδεών και των τελικών συμπερασμάτων).

Εργαλείο/α αξιολόγησης

Για την αξιολόγηση θα χρησιμοποιηθούν το σχολικό εγχειρίδιο (βιβλίο μαθητή και τετράδιο εργασιών) φύλλα εργασίας καθώς και τα μαθησιακά αντικείμενα του φωτόδεντρου

• «Κλίμα ή καιρός (κουίζ), https://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/3028,»
• Εργαλείο εννοιολογικής χαρτογράφησης του φωτόδεντρου (http://photodentro.edu.gr/lor/handle/8521/3423) 

Αντίκτυπος

Η αξιολόγηση του σεναρίου με την ολοκλήρωση του, από τον εκπαιδευτικό για την διαπίστωση του βαθμού που ανταποκρίθηκε, θα πραγματοποιηθεί:

• ως προς το θέμα, στην ευθυγράμμιση με το αναλυτικό πρόγραμμα Σπουδών, την ανταπόκριση στο γνωστικό επίπεδο των μαθητών/τριων και ως προς την επάρκεια του χρόνου υλοποίησης
• ως προς την παιδαγωγική προσέγγιση, για το Διδακτικό μοντέλο και τις Διδακτικές τεχνικές που ακολουθήθηκαν.

Με βάση τα αποτελέσματα ο/η εκπαιδευτικός θα προχωρήσει στις αντίστοιχες βελτιωτικές ενέργειες (αριθμό και επίπεδο δυσκολίας δραστηριοτήτων), ως προς το θέμα και την παιδαγωγική προσέγγιση (τεχνικές και στρατηγικές και θα επαναλάβει την υλοποίηση του σεναρίου

Επεκτασιμότητα

Το σενάριο μπορεί να επεκταθεί με θέμα την σύνδεση των δραστηριοτήτων και των αναγκών των ανθρώπων, ανάλογα με τις κλιματικές συνθήκες που επικρατούν σε κάθε περιοχή. Για το θέμα προσφέρεται το μαθησιακό αντικείμενό του φωτόδεντρου, «Κατασκευή σπιτιών με βάση το κλίμα» (https://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/2863). Πρόκειται για μία ανοιχτή δραστηριότητα με παρουσίαση για τη μορφή και τα κατασκευαστικά χαρακτηριστικά των σπιτιών σε διαφορετικές κλιματικές περιοχές του κόσμου, περιλαμβάνονται φωτογραφίες δεκατεσσάρων σπιτιών, καθώς και σύντομες πληροφορίες για την περιοχή όπου βρίσκονται, τα υλικά κατασκευής τους ή τους ανθρώπους που τα έφτιαξαν. Στόχος της δραστηριότητας είναι να εντοπίσουν οι μαθητές τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε σπιτιού και να τα συνδέσουν με ανάγκες των ανθρώπων, ανάλογα με τις κλιματικές συνθήκες που επικρατούν σε κάθε περιοχή.

Παραλλαγές

Για την υλοποίηση του σεναρίου είναι απαραίτητη η χρήση ηλεκτρονικού υπολογιστή με σύνδεση στο διαδίκτυο και η εξοικείωση των μαθητών/τριων με τη χρήση των μαθησιακών αντικειμένων του φωτόδεντρου.

Στην περίπτωση που δεν υπάρχει εργαστήριο πληροφορικής ο εκπαιδευτικός μπορεί να χρησιμοποιήσει φορητό υπολογιστή και βιντεοπροβολέα ή εναλλακτικά να χρησιμοποιήσει τις εικόνες του σχολικού εγχειριδίου με την προσαρμογή των φύλλων εργασίας σε αυτές.

Βιβλιογραφία

Ματσαγγούρας, Γ. Η. (1999). Θεωρία και Πράξη της Διδασκαλίας. Η σχολική Τάξη. Χώρος. Ομάδα. Πειθαρχία. Μέθοδος. Αθήνα: Γρηγόρης.

ΔΕΠΠΣ (2003), Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών, ΦΕΚ Αναλυτικό πρόγραμμα Σπουδών Γεωγραφίας Δημοτικού, Παιδαγωγικό Ινστιτούτο.

Γεωγραφία Στ' Δημοτικού- Μαθαίνω για τη Γη, Βιβλίο Δασκάλου. Αθήνα: ΙΤΥΕ «Διόφαντος».

Γεωγραφία Στ' Δημοτικού- Μαθαίνω για τη Γη, Βιβλίο Μαθητή. Αθήνα: ΙΤΥΕ «Διόφαντος».

Γεωγραφία Στ' Δημοτικού- Μαθαίνω για τη Γη, Τετράδιο Εργασιών. Αθήνα: ΙΤΥΕ «Διόφαντος».

Επιπλέον ψηφιακό περιεχόμενο και εργαλεία

Για το σενάριο μπορεί εναλλακτικά, εκτός αυτών που περιγράφονται στις φάσεις του σεναρίου. να χρησιμοποιηθούν και εκπαιδευτικά βίντεο:

• Ντοκιμαντέρ του Εθνικού αστεροσκοπείου Αθηνών για το κλίμα της γης https://www.youtube.com/watch?v=DyvsGjB032c
• παρουσίαση για τις κλιματικές ζώνες https://www.youtube.com/watch?v=ZKJAS3NYGEY
• Μάθημα όπου αναφέρονται οι παράγοντες που επηρεάζουν το κλίμα και την διαμόρφωση των κλιματικών ζωνών και τα χαρακτηριστικά τους. https://www.youtube.com/watch?v=PL-HtgAc07k